Socialisme en democratische controle

Zonder democratische controle van onderaf is er geen socialisme. Je kunt een planeconomie hebben, maar als werkenden geen controle hebben voelen ze geen verbinding met de zogenaamde socialistische samenleving. We zien dit terug in stalinistische landen. Tot 1989/1991 hadden landen zoals Rusland een planeconomie, er was geen spraken van privé bezit over de productie middelen (machines, grondstoffen, gereedschappen, gebouwen en kapitaal). Maar de stalinisten vonden dat alleen de leden van de communistische partij (en dan enkel het politbureau) alle politieke en economische macht horen te bezitten. Het probleem was dat een klein bureau van oude mannen geen socialistische samenleving kan besturen. De stagnatie van de jaren 70/80 bewijst dit.

De kapitalistische propaganda beweert dat alleen de markt de wensen van mensen van vervullen. Maar dat is een leus die niet klopt. Het kapitalisme bouwt geen betaalbare woningen, zorgt niet voor goede zorg en wil helemaal niet dat werkenden kunnen rondkomen. Het kapitalisme is een instabiel systeem dat vaak in crisis komt en daarna van een (kapitalistische) staat eist dat ze geholpen worden. Werkenden hebben die luxe niet, die worden ontslagen en zullen van een bijstand uitkering moeten rondkomen indien ze geen werk meer vinden.

Bij democratische controle krijgen werkenden wel de controle. We praten dan over raden die de productie in een socialistische maatschappij controleren. In elk bedrijf zullen deze raden de dagelijkse gang van zaken regelen. Er kunnen per bedrijf meer raden zijn, belangrijk is wel dat werkenden de zeggenschap krijgen over wat ze nodig hebben in hun leven. Tot nu toe bepalen enkel de kapitalisten wat er gemaakt wordt en dan ook alleen als ze er winst in zien!

Politieke raden vormen de basis van onze democratie, de socialistische raden republiek. Vladimir Lenin zag in de raden democratie de basis voor de Unie van Socialistische Sovjet Republieken. Hij schreef in 1918: ’’Toen de arbeiders hun eigen staat schiepen, kwamen zij tot het inzicht dat het oude begrip van democratie – de parlementaire democratie – door onze revolutie achterhaald is. Bij ons is een vorm van democratie ontstaan die West-Europa niet kent. De raden (sovjet) macht is een nieuw type van staat, zonder bureaucratie, zonder politie en zonder staand leger, met vervanging van de parlementaire democratie door een nieuwe democratie, die de voorhoede van de werkende massa’s de macht geeft’’

Helaas moest Lenin in 1923 constateren dat de jonge USSR niet dat was geworden, wat hij voor ogen had gehad vijf jaar eerder. Bureaucratische misvormingen door de burgeroorlog hadden ervoor gezorgd dat een nieuwe laag van staatsambtenaren zich een beter leven konden permitteren dan de modale werkenden. Deze laag zou tot 1991 in naam van de werkende klasse heersen, maar nooit democratische controle geven. Uiteindelijk dumpte de Russische stalinisten, de socialistische façade en voerden onder leiding van Boris Yeltsin het kapitalisme weer in.

Politiek links en democratische controle

Helaas streeft gevestigd politiek links geen democratische controle na. PRO (ex-PvdA/GL), SP en PvdD, zijn sociaaldemocratische partijen. Dat houdt in dat ze binnen het kapitalisme denken en hopen de hebzucht van de kapitalisten te beperken via overheidsregulering. Probleem is dat na jaren van deregulering en marktwerking, de kapitalistische overheid totaal geen expertise heeft om nog aan het algemeen belang te denken. Het is zelfs zo erg dat men verwacht dat bedrijven doen aan zelfregulering.

Regels zijn er wel, maar het naleven is een probleem, doordat deze overheid geleid wordt door figuren die helemaal in de ban van het systeem zijn. Politieke partijen zoals D66, VVD en CDA zijn volledige kapitalistische partijen, wiens leden vaak ook behoren tot de klasse van bezitters. Het is dus geen wonder dat er vaak niets terecht komt van regulering, omdat onze maatschappij is ingericht om slechts het belang van een minderheid te dienen. Natuurlijk willen de kapitalistische politici minder regels, maar alleen om de bezittende klasse te versterken ten nadele van de werkende klasse.

Van PRO, SP en PvdD is dus geen steun voor democratische controle te verwachten. Buiten gevestigd links zijn er de Nieuwe Communistische Partij van Nederland (NCPN) en de Revolutionair Socialistische Partij (RSP). Helaas zijn deze partijen klein en vaak onbekend bij de werkende klasse. De NCPN verheerlijkt nog graag het stalinisme als ’’socialisme’’ en de RSP bestaat onder diens huidige naam pas sinds 2025. Toch is er een vacuüm op politiek links omdat PRO, SP en PvdD juist geen socialistisch alternatief neerzetten. De NCPN zal dat vacuüm niet vullen en ook bij de RSP zijn er vraagtekens.

Hoe bereiken we democratische controle?

Democratische controle komt niet van bovenaf. We moeten het afdwingen van onderaf door strijd, solidariteit en socialisme! Daarbij kunnen de sociale bewegingen een grote rol spelen. De klimaatstrijd, de strijd voor Palestina, de feministen en queer beweging, allemaal kunnen ze een rol spelen in de klassenstrijd. Maar dan moet de bewegingen gericht zijn op systeemverandering en niet denken dat ze hun doelen binnen dit kapitalisme kunnen realiseren. De opbouw van een revolutionaire arbeiderspartij is essentieel. Een partij die werkenden en baanlozen van alle achtergronden kan verenigen op een socialistisch programma voor democratische controle. Dat is het doel van Socialistisch Alternatief.

Artikel door Jorein Versteege

Waarom is er vluchtelingenhaat?

Vluchtelingenhaat bestaat al decennia. Toen veel Duitse joden in de jaren 30 naar Nederland vluchten, waren er veel Nederlanders tegen hun opvang. Die Duitse joden zouden ”banen inpikken” en daarmee de werkeloosheid onder Nederlandse werkenden hoog houden. Dat is wat rechtse types beweerden en hun haat sloeg aan. Want sinds de grote beurscrash van 1929 was de armoede groot. Ongeveer 17% van alle Nederlanders was werkeloos tussen 1933 en 1940 en moest rondkomen op zeer lage uitkeringen. Dat waren vooral havenarbeiders, bouwvakkers, textielarbeiders en veenarbeiders. De rechtse regering van Hendrikus Colijn voerde een streng bezuinigingsbeleid, wat de armoede juist hoog hield.

In de jaren 60 en 70 kwamen arbeiders uit Turkije en Marokko naar Nederland. Rechtse Nederlanders voerden toen al hetze en haat. Maar de kapitalisten hadden deze arbeiders nodig, daarnaast kregen racisten nog fel weerwoord uit de samenleving. Dit veranderde in de jaren 80 en 90. Door het oprukkende neoliberalisme nam de ongelijkheid toe, men had een zondebok nodig en de islamitische werkenden waren een makkelijke prooi. De grote omslag kwam na 11 september 2001, toen waren alle moslims opeens verdacht. De imperialistische aanvallen op Afghanistan en Irak versterkte de afkeer van het westen onder veel moslims. Ook het institutionele racisme versterkte het gevoel bij Nederlandse moslims dat ze als minderwaardig gezien worden.

Vluchtelingenhaat is nodig onder het kapitalisme om werkenden tegen elkaar op te zetten. Het systeem moet een zondebok hebben en dus keren rechtse populisten zich graag tegen de ”buitenlanders”. Dat waren de joden in de jaren 30, de moslims sinds de jaren 90. Altijd beweert extreemrechts dat de ”buitenlander” het gevaar is. In werkelijkheid is het juist extreemrechts die verdeeldheid, geweld en haat zaait. Bij de moord op Marianne Imke Vaatstra in 1999 kregen Afghaanse vluchtelingen de schuld. De moord op het meisje was een ”typische buitenlandse moord”, aldus types zoals Pim Fortuyn. In 2012 bleek dat een witte christelijke boer; Marianne had verkracht en vermoord, uit lustgevoelens.

25 jaar vluchtelingenhaat sinds 9/11

Sinds 11 september 2001 zijn veel moslims uit landen zoals Afghanistan, Irak, Syrië, Libië, Jemen en Libanon naar het westen gevlucht. Extreemrechts beweerde jaar in, jaar uit dat heel Europa islamitisch zou worden door deze vluchtelingen. Dit leidde ertoe dat witte Nederlanders het foutieve beeld hebben dat moslims ongeveer 15 tot 20% van de bevolking nu uitmaken. Dit is niet correct! Ongeveer 6% van de bevolking wordt gezien als islamitisch en daar vallen dan alle stromingen onder. Dit aantal is al 25 jaar stabiel en dus zullen moslims nooit Nederland kunnen overnemen. Maar dit spookbeeld is verspreidt door extreemrechts, om de angst aan te wakkeren dat als vluchtelingen uit islamitische landen komen, die een ”gevaar” voor de Nederlandse samenleving zouden zijn.

Nederland heeft geen vluchtelingencrisis maar een opvangcrisis. Er is maar één aanmeld locatie en is COA Ter Apel. Deze locatie kan het aantal vluchtelingen niet aan en dus is de spreidingswet ingevoerd. Het duurde helaas 11 maanden voordat die in werking trad (vanaf februari 2024). Probleem is dat veel rechtse gemeentes weigeren om de wet uit te voeren. Door de laksheid van de Nederlandse overheid zitten we anno 2026 nog steeds met een opvangcrisis. Elke keer wanneer gemeentes een tijdelijk AZC willen opzetten, organiseren lokale extreemrechtse groepen protesten. Die zwaaien met oranje-wit-blauwe vlaggen en brullen slogans zoals ”remigratie”. Hangjongeren worden dan ingezet om vuurwerk naar de politie te werpen!

Veel gemeentes capituleren uiteindelijk voor deze anti-AZC demonstraties, uit angst om stemmers te verliezen. Onder invloed van extreemrechts is er onder werkenden en baanlozen afkeer van vluchtelingen. Wanneer er spanningen in de samenleving zijn en politiek links de werkelijke daders niet aanwijzen (de bezittende klasse), kan extreemrechts de proteststemmen kapen. Gevestigd politiek links kan geen socialistisch alternatief bieden. PRO (ex-PvdA/GL), SP en PvdD zijn geen revolutionaire partijen. De SP blijft volledig aan de zijlijn staan en stil rond de opvangcrisis. Dit omdat de linkse populisten hun electoraat denken te halen uit de populistische vijver, terwijl ze alleen maar linkse stemmers hierdoor verloren hebben sinds 2010.

Wat zeggen revolutionair socialisten?

Wij verwerpen de hetze van extreemrechts. Vluchtelingen zijn hier welkom, racisme niet! Wij vinden dat alle gemeentes verplicht moeten worden om een Asielzoekers Centrum te hebben. Zo kunnen de vluchtelingen verspreidt worden en verminderen we ook de kans op sociale problemen. Die worden vaak veroorzaakt door oorlogstrauma’s, geen perspectief, geen privacy en geen werk. Want vluchtelingen mogen niet werken en kunnen dus niet participeren. Indien alle vluchtelingen verspreidt worden en ook mogen werken is er minder kans op onrust. Natuurlijk verdienen ze ook psychologische hulp en privacy. Extreemrechts wil deze oplossingen niet, ze willen conflict en haat. Het is hun taak als hulptroepen van het kapitalisme om de werkende klasse tegen elkaar op te zetten!

Extreemrechts heeft het alleen gemunt op zwarte Afrikaanse, Arabische of Afghaanse vluchtelingen. Je ziet namelijk geen hetze tegen de 120.000 witte Oekraïense vluchtelingen, die sinds 2022 in Nederland wonen (en mogen werken). Dat veel Nederlanders denken dat islamitische vluchtelingen allemaal cadeautjes van de overheid krijgen is een leugen. Social media speelt hier een kwalijke rol, waarbij extreemrechts vrij is om onwaarheden te verspreiden. Ons antwoord moet zijn strijd, solidariteit en socialisme! Strijd tegen de hypocriete racisten die islamitische vluchtelingen haten, solidariteit met iedereen die oorlog en armoede ontvlucht, socialisme is uiteindelijk nodig om een einde te maken aan de oorlogen die vluchtelingen veroorzaken.

Wij zeggen:

• Stop de anti-AZC demonstraties
• Voor eerlijke opvang in het gehele land
• Geef alle vluchtelingen het recht om te werken
• De spreidingswet moet worden nageleefd
• Solidariteit met de slachtoffers van oorlog en imperialisme
• Wie armoede en oorlog ontvlucht is welkom, ongeacht afkomst
• Vluchtelingen zijn niet het probleem, dat is het kapitalisme!

Artikel door Jorein Versteege

Alles draait op de arbeid van miljoenen, alleen pikken die daar niet de vruchten van

De kapitalistische economie draait op de werkende klasse. Want zonder werkenden kunnen de bezitters niet in rijkdom leven. Zonder werkenden zakt de hele piramide van het kapitalisme in elkaar. Daarom moeten de bezitters (de kapitalisten) werkenden dom houden. Niet dom in de zin dat ze geen kennis bezitten, maar politiek verward en niet in staat om te beseffen dat hun klasse in staat is om de bezittende klasse omver te werpen.

Het lage klassenbewustzijn helpt het kapitalisme. Het kan hierdoor werkenden tegen elkaar op zetten. Dat is met name de taak van de kapitalistische hulptroepen, de rechtse populisten. Die beweren op te komen voor werkenden, maar voeren hetze tegen de zwaksten om werkenden juist weg te houden van de klassenstrijd. De commerciële media en overheid doen hieraan mee, omdat deze in dienst staan van de kapitalisten. Het is hun taak om werkenden en baanlozen niet te onderwijzen in hun eigen kracht.

Werkenden krijgen onder de huidige machtsstructuren niet de vruchten van hun arbeid. Ze worden uitgebuit, zelfs indien ze modaal of bovenmodaal verdienen. Want een werkgever betaald een werknemer nooit naar zijn/haar/hun echte waarden. Dat werkenden kunnen rondkomen en niet allemaal in relatieve armoede leven (zoals dat rond 1800 nog het geval was), is te danken aan de klassenstrijd van onze voorouders. Die vochten via de sociaaldemocratie voor leefbare lonen en ARBO wetten. Helaas heeft diezelfde sociaaldemocratie uiteindelijk (vooral na 1991) de klassenstrijd opgegeven en werkt niet meer voor de heerschappij van de werkende klasse.

Democratische controle van onderaf

Anders dan de heersende opvatting, is socialisme niet het idee van meer overheid of totale overheid. Revolutionair socialisten uit de anti-stalinistische traditie van het marxisme, hebben de sociaaldemocratie en het stalinisme bekritiseerd. Ook in 2026 wijzen we erop dat meer of minder overheid ons niet richting democratische controle helpen. Socialisme bereikt je niet door meer overheidsregels op te stellen om het kapitalisme te beperken. We zullen dus het kapitalisme moeten afschaffen, dat betekent een einde aan het privé bezit van grote bedrijven!

Het kapitalisme maakt daar een enorm drama van. Alsof onteigeningen een grote misdaad zijn en binnen de markt economie is dat ook zo. Want het bezit van een bedrijf wordt gezien als de grootste vrijheid. Wij verwerpen die normen, omdat ze werkenden en baanlozen niet van dienst zijn. Echter om de kapitalistische hebzucht te vernietigen is controle nodig over de bedrijven die onze maatschappij besturen.

Wij pleiten voor nationalisaties onder arbeiderszelfbestuur. Dit houdt in dat de bezittende klasse onteigend wordt en democratische controle terecht komt bij raden van werkenden. Niet alle bedrijven worden meteen genationaliseerd. Kleine ondernemers of eenmanszaken hebben nauwelijks economische macht. We pleiten daarom voor de nationalisatie van de grootste bedrijven die de Nederlandse economie controleren en domineren. Dat zijn in 2026 bijvoorbeeld:

1. ING Group – een van de grootste banken van Europa, actief wereldwijd.
2. Rabobank – sterk in landbouwfinanciering en voedselketens.
3. ABN AMRO – grote speler in retail- en zakelijke bankdiensten.
4. Shell – historisch een van de grootste energiebedrijven ter wereld.
5. Vitol – een van ’s werelds grootste onafhankelijke oliehandelaren.
6. Unilever – voedingsmiddelen, verzorging en huishoudproducten wereldwijd.
7. Ahold Delhaize – eigenaar van supermarktketens zoals Albert Heijn.
8. ASML – cruciaal voor de wereldwijde chipindustrie (lithografiemachines).
9. NXP Semiconductors – chips voor auto’s, beveiliging en IoT.
10. Prosus – grote investeerder in tech (o.a. Tencent).
11. Royal Vopak – opslag en overslag van olie en chemicaliën.
12. Boskalis – wereldwijd actief in baggeren en maritieme projecten.
13. FrieslandCampina – wereldwijd zuivelbedrijf.
14. Heineken – een van de grootste bierbrouwers ter wereld.

Al deze bedrijven werken niet voor het welzijn van onze samenleving, ze werken voor kapitalisten. Die kapitalisten willen maar één ding, winst zien voor hun aandelen. Daarom is het de taak van elk bedrijf om winsten te maken voor diens bezitters. Wij hebben een hele andere visie. Wij vinden dat winsten toebehoren aan de gemeenschap waarin bedrijven werken en dus zijn we anti-kapitalisten!

Kan socialisme in Nederland?

Als men over socialisme praat dan krijg je vaak te horen dat dit niet werkt. De bezittende klasse heeft miljoenen weten te overtuigen dat enkel hun systeem werkt. Toch is het vertrouwen in het kapitalisme aangetast. Steeds meer Nederlandse werkenden voelen dat het systeem niet werkt. Alleen koppelen ze dit nog niet samen aan de noodzaak voor een socialistisch alternatief. Dit komt ook omdat politiek links dit niet benoemt. Links zit muurvast in sociaaldemocratische opvattingen en durft niet verder te kijken dan de bestaande machtsstructuren.

Het is onze taak om het klassenbewustzijn aan te wakkeren. Om werkenden en baanlozen te laten zien dat onder het kapitalisme, ze steeds verliezen. Onze kritiek gaat verder dan alleen de strijd voor leefbare lonen, maar ook om welke klasse de maatschappij, economie en politiek controleert. Wij revolutionair socialisten geloven niet in compromissen met progressieve delen van het kapitalisme. Wij zijn revolutionairen in de zin dat we een radicale breuk nastreven. Maar zo’n breuk kan enkel met steun van een meerderheid van werkenden en baanlozen in alle landen van de wereld.

Karl Marx heeft dit 159 jaar geleden al duidelijk gemaakt, hij leefde in de tijd van het vroeg kapitalisme (1800-1968). Sindsdien is veel maatschappelijk veranderd, maar niet de aard van het systeem. Hierdoor bezit 88% van de totale mensheid maar 15% van de totale financiële welvaart. Socialisme kan werken, omdat mensen in staat zijn tot meer dan wat heersers beweren. We hebben de slaven maatschappij en het feudalisme overwonnen, ook het vroeg kapitalisme is verleden tijd. Laten we nu ook met het laat kapitalisme afrekenen!

Trump brult, schreeuwt en verliest

Donald Trump kan enkel leven volgens de drie regels die hij leerde van Roy Cohn. In de jaren 70 kreeg Trump de volgende regels te horen: Val altijd aan, geef nooit je fout toe en claim altijd de overwinning, zelfs als je verslagen bent. De rechtse Roy Cohn was een reactionaire advocaat, die voor de rijken en het kapitalisme de strijd aanging met alles dat hun hebzucht in de weg stond. De hele persoonlijkheid van Donald Trump is gevormd door deze drie regels. Ze tonen vooral lafheid, mannelijk chauvinisme en grootheidswaanzin.

Probleem voor de rechtse idioot in het Witte Huis is dat hij het hele westerse imperialisme ongeloofwaardig heeft gemaakt en daarmee het oosterse imperialisme versterkt. Iran wil nu dat er tool betaald gaat worden voor de Straat van Hormuz en niet in Amerikaanse dollar. De Iranezen willen Chinese yuan (renminbi) hebben van elk bedrijf dat gebruik wil maken van de zeeroute. Het gebruik van de Amerikaanse dollar als internationale valuta staat al jaren onder druk. De euro is aantrekkelijk en ook de yuan groeit. Als de Arabieren straks in euro of yuan (renminbi) betaald willen worden hebben de Amerikanen een groot probleem.

In woede brult de Amerikaanse president dat hij de Iranese beschaving van de kaart wil vegen. Dreigen met genocide is niet nieuw, maar wel ongepast anno 2026 in de westerse wereld. Trump beweert dat hij steeds wint en dat Iran verslagen gaat worden. Het ontkennen van de realiteit is natuurlijk een deel van zijn persoonlijkheid. Want de sjiitische theocratie is helemaal niet verslagen. De oorlog kan zo weer verder gaan, als Israël ervoor kiest om Iran weer aan te vallen. De zionisten zijn niet vies van massamoord.

Wat is nu al zichtbaar in zaken economische gevolgen?

Na een maand van oorlog zijn de volgende economische gevolgen zichtbaar:

1. Brandstof is duurder, een vat ruwe olie kost nu 150 dollar

2. Energiecrisis, vooral in landen wiens energiecentrales afhankelijk zijn van fossiele brandstof

3. Recessiedreiging, een langdurig conflict kan de wereldeconomie in een recessie storten

Voor Nederland dreigt het volgende realiteit te worden:

1. Hogere kosten voor huishoudens, brandstof, energie en boodschappen worden duurder

2. Hogere kosten voor producten, 20% van de direct handel ligt al een maand stil

3. Overheidstekort, wat nieuwe bezuinigingen betekenen

Natuurlijk zal het kapitalisme niet voor deze crisis gaan betalen. De kosten voor elke crisis laat men betalen door werkenden en baanlozen. In onze maatschappij zijn het werkenden en baanlozen die de lasten van kapitalistisch falen dragen, terwijl de vruchten door de kapitalisten geplukt en gegeten worden.

Zie KLM directeur Marjan Rintel met haar salaris en bonus van 1,6 miljoen euro!

NAVO lafheid

Mark Rutte heeft begrip voor het gedrag van Donald Trump. De NAVO slijmbal weet heel goed dat de hele westerse allianties niets is zonder het geld en materiaal van de Verenigde Staten van Amerika. Daarom doet generaal secretaris Rutte er alles aan om narcist D. Trump van goede wil te zijn. Geen kritiek op diens schending van internationaal recht, geen kritiek op de massamoord op 150 schoolmeisjes. Niets komt uit de mond van onze ex-premier, die vooral slijmt om papa Trump binnen boord te houden. Want dat is de grootste vrees van de generaal secretaris, dat de Amerikaanse president in een boze bui opeens besluit om de alliantie te verlaten.

De NAVO zwijgt ook in zaken de genocide in de Gaza Strook en de terreur aanvallen op Libanon door de Staat Israël. Sinds het begin van de Iran Oorlog (vanaf 28 februari) heeft Israël meer dan 1.750 Libanezen vermoord. Bedenk wat er zou gebeuren als Rusland opeens 1.750 Europeanen zou doden? Dan zou de Europese Unie moord en brand schreeuwen en misschien zelfs soldaten sturen naar Oekraïne. Dan is een derde wereld oorlog niet ver weg meer. Maar het zijn geen 1.750 dode Europeanen, maar 1.750 Libanezen die dood zijn. Omdat het hier gaat om Arabieren is de westerse empathie hiervoor behoorlijk laag.

Dat heeft ook een naam: racisme!

Wat te doen?

Revolutionair socialisten roepen iedereen op om in verzet te komen. Tegen Donald Trump, tegen Mark Rutte, tegen Rob Jetten. Want ook de D66 premier is deel van het probleem. Jetten durft zich niet uit te spreken tegen het laffe gedrag van Rutte. Hij wil ook niets doen tegen de stijgende lasten voor werkenden en baanlozen. Dat is logisch omdat het rechtse minderheidskabinet er niet is voor de werkende klasse. Verwacht niet van D66, VVD en CDA dat ze zich inzetten voor Jan modaal.

Wat we nodig hebben is strijd, solidariteit en socialisme. We moeten de strijd aangaan tegen niet alleen het minderheidskabinet, maar ook tegen de hele kapitalistische politiek. Tegen de hypocrisie van extreemrechts populisme dat doet alsof het tegen het systeem is, maar juist diens hulptroepen voorstelt. Hierin zijn de sociaaldemocraten en groenen van PRO (ex-PvdA/GL) niet onze bondgenoten. Ook de linkse populisten van de SP stellen weinig voor.

De strijd moet dus van de straat komen. Van acties, stakingen en verzet. De FNV heeft nu de historische taak om het verzet te organiseren. Niet makkelijk na jaren van polderen en concessies doen aan het kapitalisme.

Daarom is ons advies om de vakbond te versterken met revolutionaire antikapitalistische opvattingen. Laten we samen strijden tegen het imperialisme en het kapitalisme, dat oorlog en ellende veroorzaakt!

Artikel door Jorein Versteege

Partij van de Arbeid

De PvdA was van 1946 tot 2026, de grootste sociaaldemocratische partij van Nederland. Ze was voortgekomen uit de Sociaal Democratische Arbeiders Partij, de Vrijzinnig-Democratische Bond en de Christelijk-Democratische Unie. Aanvankelijk moest de PvdA een brede progressieve partij voor de bourgeoisie worden, ook voor liberalen en christendemocraten. Maar al snel voelden liberalen en christenen zich niet thuis bij de te linkse PvdA. Ook al wees de Partij van de Arbeid de klassenstrijd af en had geen revolutionair partijprogramma. De liberalen zouden in 1948 de VVD oprichten.

Onder leiding van Willem Drees werden grote sociale programma’s ingevoerd om werkenden en baanlozen een beter leven te geven. Maar Drees bleef fel anti-marxistisch en moest niets hebben van revolutionair socialisten. Pogingen van marxisten om de PvdA om te vormen tot een socialistische arbeiderspartij werden met royementen voorkomen, de sociaaldemocratie mocht niet in de handen van revolutionairen vallen was de mening van het anti-revolutionaire partijbestuur.

Desondanks kwam de partij wel onder invloed van Nieuw Links te staan in de jaren 60. De oude Willem Drees moest daar niets van weten en verliet de PvdA, toen Joop den Uyl het roer overnam. Hoewel linkser dan Drees bleef den Uyl denken en werken binnen de kaders die de kapitalistische maatschappij had opgesteld. De PvdA was een bestuurderspartij, ook als voelden werkenden zich tot de partij getrokken, in de hoop ooit het socialisme te kunnen realiseren. 121.274 werkenden en baanlozen waren lid van de PvdA in 1978, dit aantal heeft de huidige PvdA nooit meer kunnen bereiken.

De verrechtsing van de PvdA begon met het figuur: Wim Kok. Een vakbondsleider in de jaren 70 die opklom tot de tweede man binnen de partij in de jaren 80. Toen Joop den Uyl ziek werd en overleed aan een hersentumor, nam Kok het roer over. Hij voerde het neoliberalisme in en beweerde dat de sociaaldemocratie moest erkennen dat marktwerking en dereguleren noodzakelijk waren, in de nieuwe rechtse wereldorde. Onder Kok werd het socialisme als einddoel voorgoed opzij gezet. Ook Wouter Bos zorgde ervoor dat de PvdA trouw samenwerkte met de rechtse partijen van het kapitalisme.

Na het falen van de PvdA in het tweede kabinet van Mark Rutte (2012-2017) begon de neergang van de Nederlandse sociaaldemocratie. Een samenwerking met GroenLinks werd gestart, maar dat zorgde niet voor meer electorale steun. Erger, de PvdA wist samen met GroenLinks maar 20 zetels te winnen bij de verkiezingen van 29 oktober 2025. Zelfs de groenen konden de neergang van de Partij van de Arbeid niet stoppen. Ter vergelijking: In 1998 hadden de sociaaldemocraten 45 zetels en de groenen 11 zetels. Totaal: 56 zetels in de Tweede Kamer 28 jaar geleden. Dat is in 2026 ondenkbaar gezien de zwakte van geheel politiek links.

GroenLinks

GroenLinks begon als een samenwerkingsverband tussen de Communistische Partij van Nederland, de Pacifistische Socialistische Partij, de Politieke Partij Radicalen en de Evangelische Volkspartij. Toen was de naam nog Groen Links en slechts bedoeld als lijstverbinding bij de verkiezingen van 6 september 1989. Een jaar later werd van die lijstverbinding een politieke partij. De vier oprichters hieven zichzelf op in het jaar 1991. GroenLinks had in de jaren 90 nog een antikapitalistische achterban die uit de CPN en PSP was gekomen. Echter dat anti-kapitalisme maakte al snel plaats voor het PPR en EVP pragmatisme en acceptatie van de markt economie.

Toen Femke Halsema leidster werd van GroenLinks in 2002, begon de verrechtsing. Halsema noemt zich een linkse liberaal en zorgde ervoor dat haar partij geaccepteerd werd door de grote kapitalistische partijen, met name PvdA en D66. Maar dit lukte alleen omdat onder Halsema, GroenLinks een groene liberale partij werd. Een partij die afstapte van hun radicalisme en een merknaam werd voor progressieve elementen van de heersende klasse. Met ’’pragmatisme’’ bedoelde Halsema vooral acceptatie van het systeem dat de CPN en PSP juist verworpen hadden. We zien dit terug in het feit dat de groenen trouw de markt, het koninkrijk en het kapitalisme van dienst zijn!

Onder Jolande Sap ging GroenLinks ook het imperialisme steunen. Onder het mom van ’’vredesmissies’’ gaven de groenen akkoord voor het stationeren van Nederlandse soldaten in de corrupte Islamitische Republiek Afghanistan, een marionettenstaat van de Amerikanen. 25 soldaten zouden gedood worden omdat ze als bezetters gezien werden. In 2012 steunde GroenLinks de begroting van het tweede kabinet Mark Rutte. De partij werd hiervoor afgestraft omdat het VVD-PvdA kabinet vooral rechtse politiek voerden tussen 2012 en 2017, daarnaast was dit kabinet verantwoordelijk voor de toeslagenaffaire.

Vanaf 2021 is GroenLinks een lijstverbinding aangegaan met de Partij van de Arbeid. Toch heeft deze verbinding de neergang van de sociaaldemocratie niet kunnen redden. Het is dankzij GroenLinks dat de verbinding PvdA/GL nog op 20 zetels kon uitkomen bij de verkiezingen van 29 oktober 2025. De fusie vanaf maart 2026 is dan ook een het einde van de merknaam GroenLinks en de start van een nieuwe progressieve façade van het kapitalisme in Nederland. ’’Progressief Nederland’’ (PRO) zal enkel een klein deel van de heersende klasse aanspreken, bijvoorbeeld ondernemers die doen aan Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen, intellectuelen, academici, werkenden met hoge salarissen en naïeve idealisten. Want het kapitalisme als geheel heeft meer baat bij rechtse politici van D66, VVD en CDA, om hun hebzucht van dienst te zijn.

PRO verwerpen, socialistisch alternatief opbouwen

Het spreekt voor zich dat revolutionair socialisten niets te maken willen hebben met PRO, de nieuwe afkorting van ’’Progressief Nederland’’. Wij doen dit niet omdat we PRO zien als ’’landverraders’’ of deel van de fictieve ’’linkse elite’’, zoals extreemrechts dat beweert. PRO is deel van de machtsstructuren, net zoals CDA, VVD, PVV, JA21, FvD, SGP en zo verder. D66 is altijd een schakel geweest tussen het progressieve deel en het conservatieve deel van het systeem. Onder Rob Jetten is D66 weer conservatief en als het ooit met PRO (ex-PvdA/GL) in zee gaat kunnen de ’’sociaal-liberalen’’ weer een progressieve façade opzetten. Uiteindelijk maakt het voor werkenden en baanlozen niets uit. PRO is niet hun voertuig, maar een merknaam van een systeem dat de illusie hoog houdt dat het bestaat voor iedereen!

Socialistisch Alternatief roept op om PRO daarom net zo hard te verwerpen als D66, VVD en CDA. We hebben nood aan een strijdbare arbeiderspartij die het wel opneemt tegen het kapitalisme en daarbij pleit voor strijd, solidariteit en socialisme. Wie onze visie deelt raden we aan om contact met ons op te nemen.

E-mail: Info@socialistischalternatief.nl

Artikel door Gerbrand (Amsterdam)

Politiek links viel verder terug. Als je de Partij van de Arbeid/GroenLinks tot links rekent en laten we dat gemakshalve maar even doen, dan slaagde PvdA/GL er niet in zijn nieuwe rol als oppositiepartij te verzilveren. Resultaten voor kleinere linkse partijen zoals de SP. BIJ1 en PvdD waren eveneens beroerd. 

Het blijft raden natuurlijk, maar waarschijnlijk hadden de regeringspartijen zoals D66 en CDA de strategie om goed overeind te blijven in de gemeenteraadsverkiezingen, vervolgens als ‘verstandige’ regeringspartijen te scoren bij de Provinciale Statenverkiezingen over een jaar, wat dan weer tot een mogelijke meerderheid bij in de Eerste Kamer zou leiden (PS kiezen de Eerste Kamer).  

Na de flinke afgang van het kabinet Schoof, de NSC, BBB en de PVV was dat helemaal niet zo’n onredelijk scenario. Maar de teleurstelling in populistische partijen zoals PVV en BBB leidt niet tot een afkeer van rechts en extreemrechts: er staan op rechts nieuwe verlossers op, oude partijen worden gerecycled (FvD, Richard de Mos in Den Haag).  

De rechtse koers van de nieuwe coalitie (meer geld voor defensie, bezuinigen op gezondheidszorg, onderwijs en sociale voorzieningen, meer ruimte voor bonussen bij het bedrijfsleven, minder vermogensbelasting) leidt tot meer winst voor extreemrechts! 

Dat de Nederlandse politiek met de nieuwe gemeenteraadsverkiezingen 2026 een nieuw dieptepunt heeft bereikt, is duidelijk. De opkomst was dan wel een fractie hoger dan vier jaar geleden, maar er is niets veranderd aan het feit dat de opkomst in de armere wijken laag en in de rijkere wijken hoger is. 

Het nieuwe brutalisme van rechts dat openlijk strijdt tegen elke vorm van migratie, tegen de bezuinigingen op defensie, tegen belastingen voor de hogere inkomens, tegen uitgaven aan onderwijs, gezondheidszorg, sociale zekerheid en cultuur was zichtbaar in de verkiezingsslogan van de VVD. Partijleider Yesilgöz werd na de verkiezingen geïnterviewd voor een banner met de tekst: “Minder belastingen, meer bitterballen”.  

De slogan was in 2018 al eens ingedeeld bij de slechtste verkiezingsslogans ooit, maar de VVD gebruikt hem brutaalweg nog steeds, o.a. om aan te geven waar de VVD voor staat. Gratis bier en bitterballen voor de elite en het klootjesvolk moet maar zien hoe ze zicht moeten redden door hard werk voor een paar Euro’s. 

Het nieuwe brutalisme van het bedrijfsleven en de rijken is ook te zien in de houding van het nieuwe kabinet in de energiecrisis die door de oorlog tegen Iran is losgebarsten. Zelfs de EU kijkt naar mogelijke maatregelen om de gevolgen van de prijsstijgingen voor energie te verzachten, maar de Nederlandse regering stelt doodleuk dat ze geen aanleiding zien om er iets aan te doen.  

Met het voortduren van de oorlog in het Midden-Oosten die nu al een stuk breder is dan de oorlog in Iran, het vernietigen van de fossiele energiestructuur in het Midden-Oosten is een forste stijging van de brandstofprijzen en prijs voor energie niet meer te vermijden. Dat gaat voor 100% doorwerken (met enige vertraging) in de verdere prijzen voor voedsel en de boodschappen in het algemeen. 

Het komende jaar wordt dan ook met zekerheid een jaar van groeiende ontevredenheid. De nieuwe coalitie zal vasthouden aan de groei van de uitgaven voor defensie en aan de voorgenomen bezuinigingen, o.a. de verhoging van het eigen risico, de verkorting van de uitkeringsduur bij werkloosheid en de verdere verhoging van de AOW-leeftijd (doorwerken tot leeftijd 72 of meer, weet u nog) en niets doen aan de prijsstijgingen.  

Omdat gevestigd links nauwelijks meer invloed heeft, is het vooral aan de rechtse partijen om die ontevredenheid te mobiliseren. Dat ze daartoe in staat zijn, weten we. Bij de provinciale statenverkiezingen volgend jaar, altijd bij uitstek het verkiezingsmoment voor proteststemmen en -partijen, zullen ze de ontevredenheid verzilveren. 

De arbeidersbeweging heeft van de nieuwe regering en de extreemrechtse partijen helemaal niets te verwachten. Werkende mensen zullen in de komende tijd alleen door middel van strijd voor hun lonen en rechten vooruit kunnen komen. Dat de FNV gehinderd wordt door interne strijd is een bijkomend probleem. 

Er zullen acties komen (in de haven van Rotterdam maar ook op andere plaatsen wordt er aal een begin mee gemaakt) tegen de stijgende prijzen, voor hogere lonen en het behoud van sociale voorzieningen (vooral WW en AOW-leeftijd).

Dat is de enige manier om het kabinet en rechts de pas af te snijden. 

Artikel door Jorein Versteege

Jongste premier, maar progressief is hij niet! 

Rob Jetten is met 38 jaar de jongste premier van Nederland. Maar revolutionair socialisten wijzen erop dat leeftijd niets uitmaakt. Ook al zijn queer (LGBTQI) groepen positief, wijzen wij erop dat Jetten niets fundamenteels zal doen tegen de ongelijkheid, queer hetze en racisme. Democraten 66 heeft een progressieve facade, maar is net als de Democratische Partij in Amerika een partij die altijd trouw is geweest aan de bestaande kapitalistische machstructuren. Jetten heeft wel als voordeel dat hij steun kon winnen met zijn directe aanvallen op Geert Wilders. Gezien de enorme minachting die Wilders voor Jetten heeft zal de Partij voor de ”Vrijheid” (PVV) niet met dit minderheidskabinet willen samenwerken.

Maar dat haalt niet weg dat andere extreemrechtse partijen dat wel doen. Juiste Antwoord 21 (ex-FvD), Nederlandse Vrijheid Alliantie (ex-PVV), Forum voor ”Democratie” (FvD), al deze partijen kunnen op bepaalde punten de rechtse politiek van Rob Jetten, aan een meerderheid helpen in de Tweede Kamer. We moeten niet vergeten dat de Volkspartij voor Vrijheid en Democratie (VVD) en het Christen Democratisch Appel (CDA) een grote rechtse vinger in dit kabinet hebben. Al die mooie progressieve praatjes van Rob Jetten passen niet in het politieke profiel van de twee rechtse partijen. Dus hoe je het went of keert, D66 voert een kabinet aan dat aanvallen zal uitvoeren op de werkende klasse, in de geest van Kok, Balkenende en Rutte!

Miljarden voor het militarisme, waar u voor moet betalen

Om het militarisme te spekken en de krijsmacht te vergroten naar 120.000 soldaten zijn miljarden nodig. Dat geld wordt gehaald uit de basis voorzieningen, wat betekend dat u meer moet betalen voor alles. De VVD zegt het heel leuk ”Niet alles mag gratis zijn”. Dat is makkelijk gezegd, vooral voor elitaire VVD Kamerleden die rondkomen van 140.000 euro per jaar of hun ministers met 200.000 euro per jaar. Maar voor drie miljoen werkenden/baanlozen met minimumloon, wajong, bijstand of enkel AOW is het leven al duur genoeg en zal alleen maar duurder worden. Dus NIETS is gratis, dankzij D66, VVD en CDA!

Ook modale werkenden met salarissen tussen 25.000 euro en 48.000 euro (modaal) zullen het niet fijn vinden dat de lasten verhoogd worden. Ondanks de heersende leugen dat politiek rechts de lasten verlaagd, toont rechts steeds juist het tegenovergestelde. Rechtse politiek haalt lasten enkel weg van de rijken en het groot kapitalisme. Daarom is de ongelijkheid de laatste 30 jaar ook zo toegenomen, daaraan is ook de sociaaldemocratie onder Wim Kok medeverantwoordelijk voor geweest. Rob Jetten heeft de opdracht van Mark Rutte (NAVO) gekregen om het leger te versterken. Want in deze nieuwe Koude Oorlog moet het westerse imperialisme weer spierbalen tonen tegenover het oosterse imperialisme (Rusland, China).

Extreemrechts geen alternatief

Door het verraad van de sociaaldemocratie en het falen van de linkse populisten, is er spraken van politieke verwarring onder werkenden en baanlozen. Extreemrechts maakt daar misbruik van en heeft in 2026 meer dan 1/3 van de Tweede Kamer in bezit. Extreemrechtse partijen spelen op de woede, verwarring en hulpeloosheid die velen voelen. Men wijst naar de moslims, migranten en queer mensen als het ”grote gevaar”. In werkelijkheid stemt extreemrechts altijd tegen de belangen van de werkende klasse. Vooral PVV, JA21 en FvD zijn gek op groot kapitalisten zoals Donald Trump en Elon Musk. Benjamin Netanyahu heeft met Gidi Markuszower (NVA) zelfs zeven lakeien voor de Staat Israel werken in de Tweede Kamer.

Hoe kunnen we Rob Jetten verslaan?

Socialistisch Alternatief gaat niet de revolutie tegen Rob Jetten maken. Maar we willen werkenden en baanlozen wel aanmoedigen om dit kabinet af te wijzen. Het alternatief moet ook niet gezocht worden in de PvdA/GL, die dit jaar onder een nieuwe naam verder zullen gaan als een verenigde sociaaldemocratische groene partij. De sociaaldemocratie en groenen zijn een merknaam geworden voor een progressief deel van de heersende klasse, waar ook D66 toe behoort. Dat progressieve deel wil best wat doen aan de klimaatcrisis en is gericht op ecologische oplossingen, maar wel binnen het kapitalisme. D66 is binnen dat kamp het meest rechts, terwijl GroenLinks het meest links is en de PvdA een centrum speler. Wat deze partijen wel delen is hun trouw aan de bestaande machtsstructuren (markt economie, koninkrijk, NAVO, EU), die wij juist verwerpen!

De linkse populisten van de ”Socialistische” Partij kunnen we ook niet zien als een strijdvaardige partij. Helaas heeft de SP nooit begrepen dat je met populisme en compromissen (vooral richting PvdA/GL en CDA) geen alternatief neerzet. Daarom heeft de partij verkiezing op verkiezing verloren en is tegenwoordig een schim van wat ze ooit waren. Verzet zal dus buiten de gevestigde politiek moeten georganiseerd moeten worden. Door de vakbonden en sociale bewegingen. Centraal moet daarin staan dat we de bezuinigingen afwijzen en het militarisme keihard verwerpen. De EU wil met hun ReArm Europe Plan/Readiness 2030 bijna 800 miljard euro pompen in een Europees Militair Industrieel Complex, waarbij vooral wapen kapitalisten enorm rijk zullen worden. Trump heeft voor 2026 al 1 biljoen dollars klaar staan voor zijn eigen leger.

Wij zeggen:

• Nee tegen het minderheidskabinet
• Nee tegen premier Rob Jetten
• Nee tegen de bezuinigingen
• Nee tegen ReArm Europe Plan/Readiness 2030
• Nee tegen de NAVO en het westerse imperialisme
• Geen vertrouwen in extreemrechtse hulptroepen van het kapitalisme
• Voor verzet vanuit de werkende klasse
• Voor een strijdbare FNV die het verzet leidt
• Voor een socialistische arbeiderspartij die geen compromissen maakt met de gevestigde kapitalistische politiek
• Voor democratische controle over onze economie
• Voor een Nederlandse Socialistische Raden Republiek

Asociaal hoog salaris voor kapitalistische politici

Politici in Nederlanden verdienen erg goed. In 2026 krijgt een lid van de Tweede Kamer ongeveer 141.000 euro bruto per jaar. Ter vergelijking, het modaal salaris ligt op 48.000 euro. Maar er is zijn ook zeker drie miljoen Nederlanders met een inkomen lager dan 25.000 euro. Dat zijn vooral de mensen in de bijstand, wajong, minimumloon of enkel AOW. Dat een minister een elitair salaris van vier keer modaal krijgt is gewoon niet correct. Personen die eigenlijk de belangen van werkenden en baanlozen zouden moeten verdedigen horen geen elitaire salarissen te ontvangen. Maar kapitalistische ministers vertegenwoordigen niet de werkende klasse. Hun beleid is gericht op het versterken van het kapitalistische Koninkrijk der Nederlanden, een land waarin de markt bepaalt en de werkende klasse moet gehoorzamen.

Op dit moment is het salaris voor een minister 205.000 euro bruto per jaar. Een staatssecretaris moet het doen met 192.000 euro per jaar. Deze bedragen zijn inclusief vakantiegeld en eindejaarsuitkering. Voor 70% van de Nederlanders zijn dit bedragen waar ze nooit aan zullen komen. De meerderheid van werkenden moet het doen met salarissen tussen 25.000 en 48.000 euro op jaarbasis. Het is daarom dat revolutionair socialisten altijd de afdracht regeling van de ”Socialistische” Partij gesteund hebben. De SP heeft gelijk dat Tweede Kamer politici horen rond te komen op een modaal inkomen en niet op dat elitaire salaris van 141.000 euro bruto per jaar.

Hoe zouden politici moeten verdienen onder het socialisme?

Revolutionair socialisten vinden dat je niet de politiek in moet gaan voor het geld. Dat rechtse politici dat doen is logisch. Het is een goed betaalde baan en je bent niet verplicht om iets te doen. Dat zien we mooi terug bij extreemrechtse Kamerleden, die weinig aanwezigheid tonen in de Tweede Kamer bij debatten. In 2025 was het de ”Partij voor Vreemdelingenhaat en Vrijemarktpolitiek” die van de 786 debatten er 268 oversloeg. Er waren zelfs PVV Kamerleden die geen vragen stelde en geen moties indiende. Onder het socialisme horen politici niet alleen een modaal salaris te krijgen, maar ze moeten ook afzetbaar zijn als ze politiek bedrijven waar werkenden en baanlozen het niet mee eens zijn. Onder het parlementaire stelsel kun je partijen enkel eens per vier jaar afstraffen. In die vier jaar hebben ze de tijd om heel veel kapot te maken, zoals Rob Jetten nu van plan is met de sociale zekerheid.

Wij zouden eisen dat ministers en vertegenwoordigers zullen moeten rondkomen van maximaal 48.000 euro op jaarbasis. Natuurlijk zullen rechtse politici daar moeite mee hebben. Ze hebben een boven modale levensstandaard opgebouwd, met dure huizen, luxe auto’s en welvaart waar 70% van alle Nederlanders nooit van kan genieten. Wij verwerpen daarom het advies van het college voor de rechtspositie van politieke ambtsdragers ARPA. Onze politici en ministers verdienen meer dan genoeg en horen eigenlijk minder te krijgen, dat is de positie van revolutionair socialisten!

Weg met bonuscultuur, hoge salarissen en kapitalistische politici

Het is logisch dat veel werkenden en baanlozen zich niet verbonden voelen met de bestaande politici. Ze hebben een enorme afkeer van de mensen die beweren in naam van ons, politiek te bedrijven. Met salarissen boven de 100.000 euro op jaar basis, staan de kapitalistische politici ook ver af van het leven der werkenden en baanlozen. Iemand die moet rondkomen in de bijstand krijgt slechts 16.400 euro per jaar en daar zitten strenge normen aan vast. Wie alleen AOW krijgt moet het doen met 19.600 per jaar. Natuurlijk maakt deze groep een minderheid uit, maar dat is toch 16% van de Nederlandse bevolking die minder dan 25.000 euro per jaar ontvangt en dus nooit de levenstandaard van politici en ministers zal ervaren.

Wij revolutionair socialisten geloven dat mensen in de politiek, de levenstandaard van werkenden moeten aannemen. Ze hoeven geen armoede te lijden, maar een modaal inkomen is het maximum wat wij vinden waar politici en ministers op moeten leven. Natuurlijk zullen veel bestaande kapitalistische politici dan niet meer de politiek in willen, mooi! We zitten ook niet te wachten op elitaire figuren die leven op salarissen tussen 140.000 en 200.000 euro per jaar, alleen om politiek te bedrijven voor die kleine rijke minderheid die onze economie in bezit heeft.

Natuurlijk gaat onze afkeer van elitaire salarissen verder dan alleen de politiek. In de kapitalistische maatschappij krijgen de lakeien van het kapitaal, de hoogste salarissen, terwijl men alles doet om op salarissen van werkenden te bezuinigen. We kennen genoeg verhalen van elitaire directeurs en hun miljoenen salarissen. Bijvoorbeeld de Air France-KLM baas Ben Smith kreeg in 2025, € 4,2 miljoen inclusief bonussen. De KLM directrice Marjan Rintel mag een elitair salaris van € 1,4 miljoen meenemen. CEO van ING Groep, Steven van Rijswijk, verdient een salaris van ongeveer € 2,35 miljoen, exclusief bonussen.

Dit is waarom wij ons verzetten tegen de bonuscultuur. Wij eisen de nationalisatie van de productie middelen onder democratisch zelfbestuur van werkenden, zodat directeurs en managers onder democratische controle staan. Hun salarissen kunnen dan ook democratisch bepaald worden. Natuurlijk zullen de kapitalisten alles in het werk stellen om hun macht te beschermen. Hun directeurs en managers zullen kost wat kost het systeem en diens zelfverrijking beschermen. Daarom is het aan werkenden en baanlozen om in opstand te komen. Dat is niet makkelijk, vooral in deze tijd zonder een strijdbare democratische vakbond en een arbeiderspartij die pleit voor systeemverandering.

Wij pleiten daarom voor:

• Politici en ministers moeten leven op maximaal 48.000 euro bruto per jaar
• Verbod op de bonuscultuur
• Uitkeringen omhoog naar leefbare inkomens
• Nationalisatie van de productie middelen onder democratisch zelfbestuur
• Stop het toekomstige rechtse kabinet van Rob Jetten
• Voor een strijdbare democratische FNV die pleit voor systeemverandering
• Voor een socialistische arbeiderspartij die vecht voor een socialistisch Nederland

Mark Rutte 2.0 = Rob Jetten

De 38 jarige Rob Jetten (D66) wist zichzelf neer te zetten als een man die het durfde om tegen de extreemrechtse Wilders op te staan. Maar wat velen vergaten is dat D66 geen linkse partij voorstelt. D66 speelt dan wel op progressieve elementen, maar het is een trouwe kapitalistische partij, die al jaren neoliberaal beleid gesteund heeft toen het deel was van de eerste Paarse kabinetten, onder leiding van de asociaaldemocraat: Wim Kok (1994-2001). De ”sociaal-liberalen” zijn net als de sociaal-democraten niet links, in de zin dat ze de strijd aangaan voor de belangen van de werkende klasse. Sociaal-liberalen in 2026 zijn gewoon rechts en voeren hun politiek in dienst van de bezittende klasse!

We weten dit omdat D66 haar progressieve idealen eigenlijk al 37 jaar geleden opzij gezet heeft. In 1966 waren ze nog bepaald burgerlijk progressief te noemen. D66 was voor de republiek, voor het referendum, voor de gekozen burgemeester, voor de democratisering van de samenleving, ook al bleven ze altijd binnen de kaders van de markt dictatuur. Na 1989 werd D66 een neoliberale partij net als de PvdA en CDA. Dat was te zien aan hun steun voor privatiseringen en deregulering, die plaats vond onder Wim Kok. Ook onder Jan Peter Balkenende (2001-2011) was D66 vaak een steunpilaar voor rechtse politiek. Het verschil met de VVD is dat D66 vaak nog op progressieve idealen kan spelen, iets dat de VVD nooit zou doen. Hierin zijn de conservatieve liberalen veel eerlijker dan de zogenaamde progressieve liberalen, want de VVD zegt eerlijk dat ze niets voelen voor de zwakkeren, zieken en werkenden van dit land.

Met zijn eerste rechtse kabinet is Rob Jetten dus een gewone Mark Rutte 2.0 gebleken. Veel D66 stemmers zullen snel merken dat veel werkenden en met name baanlozen, niet blij met dit minderheidskabinet zullen zijn. Terecht ook, omdat de overheid hard gaat snijden. ”Het is allemaal nodig” brullen Jetten, Bontenbal en Yeşilgöz, maar dat is zoals altijd niet correct. Het kapitalisme heeft geld nodig voor haar imperialistische plannen. De NAVO eist miljarden van hun lidstaten, Mark Rutte eist het van Rob Jetten. Dus moet er 19 miljard euro naar het leger en dat geld halen ze niet van de rijken, nog het bedrijfsleven. Nee, ze halen het geld van werkenden en baanlozen, zoals elke kapitalistische regering doet.

Wat wil dit rechtse minderheidskabinet?

Dit is geen kabinet dat de wil van de meerderheid van werkenden en baanlozen vertegenwoordigd. Een kapitalistische regering is dat toch nooit omdat een regering in dienst van een minderheid (de kapitalisten) nooit in ons voordeel werkt. Nederland heeft altijd kapitalistische regeringen gehad, ook Joop den Uyl is de bestaande machtsstructuren altijd trouw gebleven. Uit de burgerlijke media lezen we dat dit minderheidskabinet het volgende wil:

• WW verkorten naar één jaar, dus wie na een jaar geen werk heeft moet de bijstand in
• Eigen risico omhoog, meer mensen zullen zorg mijden!
• 19 miljard euro naar het leger, de ”vrijheidsbijdrage”
• Miljarden in leningen naar Oekraïne, die het land nooit kan terug betalen
• WIA-uitkeringen voor arbeidsongeschikten verlagen, meer bijstand, meer dwangarbeid
• Vanaf 2033 AOW-leeftijd omhoog, vooral lastig wie 55+ is en geen baan vindt
• Meer kernenergie, wat enorm duur is en slecht voor het mileu

In economisch opzicht staan uitgaven aan defensie gelijk aan het aankopen van toekomstig schroot. Of het is duur staal met dure elektronica die staat te rotten in een schuur of bunker. Of het roest weg, vergeten op een slagveld. Van tanks en kanonnen wordt niemand beter, niemand wijzer en/of rijker, behalve de wapenfabrikanten. De enorme winst voor de VVD is dat de rijken niet hoeven te betalen voor de extra uitgaven. De aftrek van de hypotheekrenteaftrek blijft gewoon overeind. Verhoging van belasting op vermogens en bedrijfswinsten: nul Euro. Verhoging van de bonussen voor de financiële sector? VVD, D66 en CDA helemaal akkoord. Een succesje voor de Nederlandse Vereniging van Banken, al behaald voordat het nieuwe kabinet zelfs maar begonnen is.

De anti-migranten wetten van het vorige kabinet blijven gewoon staan. Onder invloed van de VVD zijn de gedachten van D66 en CDA over een menselijk asielbeleid verdwenen. De wetten die ex-minister Marjolein Faber (PVV) heeft voorgesteld zullen ‘onverkort’ worden doorgevoerd. De samenvatting van het nieuwe kabinetsbeleid kan simpel zijn. Je geld wordt afgepakt door nieuwe belastingen. Je betaalt fors meer voor zorg. Je moet langer doorwerken, terwijl de rijken een imperialistische spelletje spelen om macht over onze lijken.

Er is nog genoeg om over te schrijven, maar de kern is dat dit kabinet gewoon de rechtse politiek van Lubbers, Kok, Balkenende en Rutte voort zet. Het is pakken van de werkende meerderheid om vooral de rijk minderheid te spekken. Internationaal kunnen imperialistische instituten tevreden zijn. Ook Rob Jetten gaat de kont van Donald Trump likken, door werkenden meer te laten betalen voor de NAVO via die vreselijke ”vrijheidsbijdrage”. Zeker 3 miljoen werkenden met een inkomen tot 25.000 euro zullen nu eerder zorg gaan mijden, omdat ze bang zijn dat ze het eigen risico van straks 460 euro niet kunnen betalen. Aan de hoge kosten die het kapitalisme eist voor basis voorzieningen (stroom, water, voedsel, electra) wordt niets gedaan door dit rechtse kabinet.

Hoe kunnen we deze rechtse plannen stoppen?

Hoewel deze plannen vreselijk zijn voor werkenden en baanlozen, is het niet zeker of Jetten ze allemaal kan uitvoeren. Daarvoor is hij afhankelijk van rechtse gedoogpartners in de Tweede Kamer. Soms zal hij moeten steunen op conservatief rechts tot extreemrechts om zijn asociaal beleid erdoor te kunnen drukken. Reactionaire christelijke partijen zoals de SGP en CU zullen ook hun eisen hebben, net zoals extreemrechts in de vorm van PVV, NVA (ex-PVV), JA21, FvD. Vooral de nieuwe Nederlandse Vrijheid Alliantie van Gideon Markuszower kan een rol spelen in het uitvoeren van de kabinetsplannen. Echter ook de PvdA-GL heeft aangegeven om te willen werken met Jetten. Hierin blijkt opnieuw de ongeloofwaardigheid van de sociaaldemocraten/groenen, die dit jaar fuseren tot een nieuwe nutteloze partij van de progressieve bourgeoisie.

Verzet tegen het minderheidskabinet zal niet via de gevestigde politiek komen. Alle politieke partijen in de Tweede Kamer zullen bereid zijn om Rob Jetten te helpen als hij maar iets inlevert wat deze kapitalistische partijen uitkomt. Daarom moet het verzet op straat gevoerd worden, via strijd, solidariteit en socialisme! Strijd via de vakbeweging, solidariteit met de baanlozen, zieken en laagloon werkenden die zwaar geraakt worden door de kabinetsplannen. Om types zoals Rob Jetten te verslaan en om te voorkomen dat er weer een Mark Rutte 3.0 komt, is echter meer nodig dan alleen strijd en solidariteit. We hebben nood aan een politieke partij die het opneemt voor de werkende klasse en die ook systeemverandering nastreeft.

Wij staan voor de oprichting van een socialistische arbeiderspartij. Een partij die pleit voor een maatschappij waarin de klasse die de welvaart produceert ook bepaald wat er met de winsten gebeurd. Nu bepalen de bezitters (de kapitalisten) wat ze met onze miljarden doen. Revolutionair socialisten zeggen heel duidelijk onze miljarden, omdat wij niet erkennen dat kapitalisten het recht hebben om al het geld dat wij werkenden voor hun maken. De werkende klasse bezit helaas maar 12% van de totale welvaart op de planeet, terwijl we wel 88% van alle mensen uitmaken. Een socialistische arbeiderspartij moet pleiten voor de onteigening van de kapitalistenklasse en voor de invoering van een democratische planeconomie. Een economie waarbij democratische raden van werkenden de planning en productie bepalen voor het welzijn van mens, dier en natuur.

Natuurlijk staan deze socialistische opvattingen keihard tegen de heersende kapitalistische dogma’s. Want je mag niet pleiten tegen het kapitaal, je mag niet pleiten tegen het privé bezit van de productie middelen. Geen enkele politicus in Nederland durft dat aan, omdat je dan van alle kanten aangevallen zult worden. De kapitalistische media zal je met Stalin en Mao gelijk schakelen, de VNO-NCW (groot kapitalisten) zal moord en brand schreeuwen. Rechtse bladeren zoals de Telegraaf zullen verkondigen dat socialistische politici voor ”dictatuur en onderdrukking” staan. De hele kapitalistische maatschappij zal alles in het werk zetten om werkenden en baanlozen weg te houden van onze opvattingen, want hoe politiek verward de werkende klasse is, hoe makkelijker rechts ze kan manipuleren via hun hulptroepen, de populisten in dienst van hetzelfde kapitalistische systeem!

Wat zeggen revolutionair socialisten?

• Nee tegen dit minderheidskabinet!
• Stop de aanvallen op de zorg en uitkeringen
• De FNV moet het voortouw nemen en acties organiseren
• Sociale bewegingen moeten aansluiten en hun aanhang mobiliseren
• Werkenden en baanlozen verliezen steeds als politiek links niet strijdvaardig is
• Voor een socialistisch alternatief in de politiek, dat werkenden verbindt met elkaar en de strijd voor systeem verandering
• Weg met de markt economie, weg met dit Koninkrijk der Nederlanden dat niet voor ons werkenden bestaat!