Artikel door Jorein Versteege

De grootste kapitalistische vervuilers

Vijf grote landen zijn verantwoordelijk voor de klimaatverandering de afgelopen 79 jaar. Dat zijn Amerika, China, Japan, India en Rusland. Deze vijf groot vervuilers zijn verantwoordelijk voor het feit dat we nu leven met 40 graden in de zomer en enorme droogte. De heersende klasse van die vijf landen geven niets om het milieu. Erger, ze ontkennen en bagatelliseren de gevolgen van milieuvervuiling. Dat komt omdat de grote vijf bestuurd worden door rechtse types, die nadruk leggen op ontkenning en gewoon ouderwets zaken doen, met alle slechte gevolgen voor het milieu.

De Verenigde Staten van Amerika is het mooiste voorbeeld. In dit land werden milieuregels afgezwakt onder het extreemrechtse Trump regime. De Republikeinse Partij (formele naam van de MAGA sekte) heeft de opdracht gekregen van de Amerikaanse kapitalisten (Project 2025), om wetgeving zo af te zwakken, dat grote bedrijven weer makkelijk het milieu kunnen vervuilen. In tegenstelling tot Europa is er weinig belasting op de vervuilende industrie. Alles in de VS draait op winsthonger en het systematisch uitbuiting van mens, dier en natuur in dienst van een hebzuchtige minderheid.

In de Volksrepubliek China staat niet het werkende volk centraal, maar de bonzen van het kapitalistische CCP regime en die willen enkel economische groei zien. Dit resulteert in het feit dat 30% van alle broeikastgassen wereldwijd door Chinese bedrijven worden uitgestoten. Gelukkig heeft het CCP regime ook ingezien dat dit een probleem is en de laatste twee jaar zet China in op groene energie. Toch draait nog zeker 67% van alle bedrijven op fossiele brandstoffen. Er worden echter grote stappen gezet en het Chinese energienet is al in staat om 50% groene energie te leveren.

Japan is een stervende natie en zeer conservatief in het toepassen van nieuwe techniek. Hoewel de Japanse industrie veel weet te maken, wordt duurzame techniek vaak in eigen land maar langzaam ingevoerd. Datzelfde kun je zeggen over groene stroom en nieuwe energie bronnen die niet draaien op fossiele brandstof. De rechtse regering wil pas in 2040 voldoen aan de norm om 40% van alle energie te laten draaien op schone energie. De Japanse bezittende klasse toont hiermee dat ze eigenlijk niets willen doen en alles bij het oude willen laten.

De Republiek India wordt bestuurd door rechts populistische types die verdeeldheid en haat haaien om hun falend beleid te maskeren. De rechtse regering negeert het klimaat en hecht enkel waarde aan economische groei. Elk jaar sterven 1,7 miljoen Indische mensen door extreme luchtverontreiniging en zwaar vervuilde waterwegen. Het doet de Indische kapitalisten niets, want die hebben goede geïsoleerde woningen en schoon water. Voor 342 miljoen Indische werkenden is relatieve armoede dagelijkse realiteit.

Het wrede rijk van Vladimir Putin heet officieel de Russische Federatie. Net als in India negeert het Kremlin de realiteit van klimaatverandering. Daarom is Putin ook populair bij rechtse populisten omdat hij gewoon niets geeft om ”linkse klimaatdrammers”. Dat Russische werkenden lijden onder de oorlog en lage lonen is dagelijkse realiteit. Net als vroeger onder het stalinisme, blijft het Russische kapitalisme zelf nog gebruik maken van kankerverwekkende producten zoals asbest. Hoewel een paradijs voor rechtse types is Rusland een hel voor miljoenen werkenden, die vast zitten in de vervuilende kapitalistische dictatuur.

”Individuele oplossingen” zijn geen oplossingen

Het is duidelijk dat deze zomer warm en droog is. Hoewel de overheid speelt op klimaatneutraal, is de realiteit nog dat veel bedrijven hier niet op zitten te wachten. Net als elders in de wereld willen kapitalisten gewoon zaken doen en daarbij geen rekening houden met het milieu. Dat is hoe het de laatste 200 jaar altijd is gegaan en de bezittende klasse is behoorlijk conservatief hierin. China zet langzaam stappen, maar de rest boeit het niets.

Hun conservatisme zal grote gevolgen hebben voor het klimaat, dieren en ook mensen. Want we hebben maar één planeet en het kapitalisme vernietigt deze planeet al 200 jaar. Sociaaldemocraten en groenen wijzen vooral naar het individu. We zouden geen vlees meer moeten eten, stoppen met auto rijden op benzine/diesel, niet meer vliegen op vakantie. Echter de grootste vervuilers zijn geen werkenden, het zijn de kapitalisten met hun fabrieken en bedrijven. 75% van alle uitstoot wordt veroorzaakt door bedrijven, werkenden/consumenten dragen maar 25% bij.

Natuurlijk kun je wel iets doen, maar dan moet je wel het inkomen hiervoor hebben. 75% van Nederland moet het doen met minder dan 60.000 euro bruto per jaar. Deze mensen hebben het geld niet om elke dag biologisch/vegetarisch te eten, elektrisch autorijden en je huis volledig te isoleren. Daarom pleiten revolutionair socialisten ook voor collectieve oplossingen. Dat houd in dat we een einde maken aan de kapitalistische honger naar winsten. Dit kunnen we enkel doen door controle te nemen over onze economie. We kunnen niet beheersen wat we niet bezitten.

Wat is het socialistische antwoord op de klimaatverandering?

Revolutionair socialisten komen met de volgende eisen:

• Een openbaar plan voor de renovatie en isolatie van gebouwen opstellen, wijk voor wijk, om de uitstoot van energie die in gebouwen wordt gebruikt drastisch te verminderen.
• Onteigening, nationalisatie onder democratische controle en beheer evenals omschakeling van vervuilende en niet-maatschappelijk nuttige industrieën, met gegarandeerd inkomen en verbeterde arbeidsomstandigheden voor het personeel.
• Massale investeringen voor gratis openbaar vervoer in alle steden en om zoveel mogelijk vrachtvervoer per spoor en rivier te verzekeren.
• Verbod op vluchten met privéjets.
• Massale overheidsinvesteringen in wetenschappelijk onderzoek naar hernieuwbare energiebronnen en om nieuwe methoden te ontwikkelen voor het beheer van materialen voor isolatie, enz.
• Afschaffing van patenten en het einde van de particuliere eigendom van wetenschap.
• De nationalisatie van de financiële sector en de kwijtschelding van de staatsschuld om te vermijden dat noodmaatregelen voor het klimaat economisch gesaboteerd worden en om de middelen vrij te maken die nodig zijn voor een sociaal rechtvaardige ecologische transitie.
• Democratische socialistische planning van de economie, gebaseerd op menselijke behoeften en met respect voor de planeet, om een einde te maken aan de monumentale verspilling van de markteconomie gebaseerd op concurrentie en winst.

Natuurlijk zijn al deze eisen niet mogelijk onder de markt dictatuur. De rechtse politiek en ook de sociaaldemocratie/groenen zullen zeggen dat het ”onmogelijk” is. Daarom doen sociaaldemocratische regeringen ook niets in het geheel. Ze pogen soms voor individuele oplossingen, maar uiteindelijk werken die niet. Collectief de problemen aanpakken durft de kapitalistische politiek niet uit angst voor repressie vanuit het bedrijfsleven.

Daarom zeggen wij dat strijd nodig is. Strijd tegen de kapitalistische vervuilers, maar ook strijd tegen elitaire types die beweren dat iedereen ecologisch moet gaan leven, zonder rekening te houden met de materiele omstandigheden van miljoenen. De realiteit is dat veel werkenden in de vijf vervuilende landen niet eens in de buurt komen met hun lage salarissen om ecologisch te zijn. Daarnaast stoot de werkende klasse al zo weinig in geheel uit.

Het is de kapitalistenklasse die we moeten onteigenen en niet dromen over ecologisch kapitalisme, wat gewoonweg niet werkt!

Een deel van de ondernemers is ervan overtuigd dat de weg naar de toekomst inhoudt dat Nederland duurzamer moet worden, vooral wat betreft energie en meer moet doen aan defensie. Voor die hogere uitgaven voor defensie moet er worden bezuinigd op de sociale uitgaven en de zorg. Dat is de kern van het nieuwe kabinetsbeleid. De VVD houdt het regeringsbeleid “veilig” aan de rechterkant door PRO buiten de boot te houden.

Niet dat het kabinetsbeleid door deelname van PRO links zou worden: iets linkser misschien maar PvdA en GroenLinks zijn altijd voor het kapitalisme veilige partijen geweest en dat is PRO nu ook weer. Vanuit de politiek komt er geen wezenlijk verzet tegen het kabinetsbeleid. Dat zal van de vakbeweging moeten komen. Die conclusie staat als een paal boven water.

De vakbeweging komt uit een periode van interne moeilijkheden. Daar gaan we hier niet op in. Want de conclusie blijft hetzelfde: de enige maatschappelijke organisatie die de bezuinigingen op de sociale zekerheid en de zorg kunnen keren blijft de vakbeweging.

Ondanks alle tegenslagen van de afgelopen vijftig jaar, het weglekken van het bewustzijn dat je werknemer/arbeider bent (iedereen is nu immers ondernemer…), de onduidelijkheid over wat en hoe de vakbeweging zaken moet aanpakken, de eisten en het programma van de vakbeweging, ondanks de vergrijzing en de daling van het ledenaantal is de vakbeweging nog altijd met gemak de grootste organisatie in onze maatschappij. Alleen de FNV al heeft 900.000 leden. Er komen jaarlijks tienduizenden nieuwe leden bij, waaronder opvallen veel jongeren en vrouwen.

Het verzet richt zich tegen de verkorting van de WW (puur een straf- en bezuinigingsmaatregel) de bezuinigingen op de WIA (ziek worden is voor eigen risiko) tegen de “vrijheidsbijdrage” (het bedrag dat je moet neertellen voor defensie, honderden Euro’s per jaar). De eerste actieweek is nu aan de gang. Maar meer actie is nodig!

Socialistisch Alternatief zegt:

• Nee tegen dit minderheidskabinet
• Nee tegen de kapitalistische inflatie en verhoogde lasten
• Stop de aanvallen op de WW en WIA
• Geen 5% voor de NAVO
• Nederland moet het Trump regime afkeuren en bevechten
• Stop alle politieke steun voor de Staat Israël
• Solidariteit met vluchtelingen en asielzoekers, de vijand is het kapitalisme!

De strijd moet gericht zijn op het realiseren van een maatschappij waarin het behalen van winsten niet centraal staan. Een maatschappij waarin de werkende klasse de democratische controle heeft over de welvaart die ze produceert. Een maatschappij die de behoefden van de meederheid dient en niet de minderheid zoals onder het huidige kapitalisme.

Daarom pleit Socialistisch Alternatief ook voor systeemverandering. Dit moet komen van werkenden en baanlozen. Niet van de gevestigde politiek zoals het huidige minderheidskabinet van Rob Jetten, dat gewoon de rechtse politiek van Mark Rutte voortzet met aanvallen op de WW en WIA. Wij moeten betalen voor de 5% norm van de NAVO en de wapens voor Oekraine.

Daarom zijn strijd, solidariteit en socialisme onze strijdkreten. Wie zich in onze visie kan vinden raden we aan om contact met ons op te nemen. Samen kunnen we werken aan een strijdbaar alternatief op het kapitalisme en deze politiek in dienst van een minderheid.

Vertrouwen op sociaaldemocratische partijen zoals PRO (ex-PvdA/GL), SP of PvdD is helaas utopisch. De sociaaldemocratie is al bijna 40 jaar geen strijdbare kracht meer en ook de SP is sinds 2010 in een diepe neergang. Zonder een duidelijk socialistisch antwoord op de huidige crisis, wint politiek links geen steun onder werkenden. De rechtse populisten hebben bewezen in het PVV kabinet van Dick Schoof, dat ze net zo kapitalistisch zijn als de gevestigde partijen. Ook kabinetten met JA21 of FvD in het ergste geval, zouden werkenden en baanlozen laten betalen voor de crisis van het systeem.

Daarom moeten we ons richten op strijd, solidariteit en socialisme.

Socialistisch Alternatief zegt:

• Nee tegen dit minderheidskabinet
• Nee tegen de kapitalistische inflatie en verhoogde lasten
• Stop de aanvallen op de WW en WIA
• Geen 5% voor de NAVO
• Nederland moet het Trump regime afkeuren en bevechten
• Stop alle politieke steun voor de Staat Israël
• Solidariteit met vluchtelingen en asielzoekers, de vijand is het kapitalisme!

Socialisme en democratische controle

Zonder democratische controle van onderaf is er geen socialisme. Je kunt een planeconomie hebben, maar als werkenden geen controle hebben voelen ze geen verbinding met de zogenaamde socialistische samenleving. We zien dit terug in stalinistische landen. Tot 1989/1991 hadden landen zoals Rusland een planeconomie, er was geen spraken van privé bezit over de productie middelen (machines, grondstoffen, gereedschappen, gebouwen en kapitaal). Maar de stalinisten vonden dat alleen de leden van de communistische partij (en dan enkel het politbureau) alle politieke en economische macht horen te bezitten. Het probleem was dat een klein bureau van oude mannen geen socialistische samenleving kan besturen. De stagnatie van de jaren 70/80 bewijst dit.

De kapitalistische propaganda beweert dat alleen de markt de wensen van mensen van vervullen. Maar dat is een leus die niet klopt. Het kapitalisme bouwt geen betaalbare woningen, zorgt niet voor goede zorg en wil helemaal niet dat werkenden kunnen rondkomen. Het kapitalisme is een instabiel systeem dat vaak in crisis komt en daarna van een (kapitalistische) staat eist dat ze geholpen worden. Werkenden hebben die luxe niet, die worden ontslagen en zullen van een bijstand uitkering moeten rondkomen indien ze geen werk meer vinden.

Bij democratische controle krijgen werkenden wel de controle. We praten dan over raden die de productie in een socialistische maatschappij controleren. In elk bedrijf zullen deze raden de dagelijkse gang van zaken regelen. Er kunnen per bedrijf meer raden zijn, belangrijk is wel dat werkenden de zeggenschap krijgen over wat ze nodig hebben in hun leven. Tot nu toe bepalen enkel de kapitalisten wat er gemaakt wordt en dan ook alleen als ze er winst in zien!

Politieke raden vormen de basis van onze democratie, de socialistische raden republiek. Vladimir Lenin zag in de raden democratie de basis voor de Unie van Socialistische Sovjet Republieken. Hij schreef in 1918: ’’Toen de arbeiders hun eigen staat schiepen, kwamen zij tot het inzicht dat het oude begrip van democratie – de parlementaire democratie – door onze revolutie achterhaald is. Bij ons is een vorm van democratie ontstaan die West-Europa niet kent. De raden (sovjet) macht is een nieuw type van staat, zonder bureaucratie, zonder politie en zonder staand leger, met vervanging van de parlementaire democratie door een nieuwe democratie, die de voorhoede van de werkende massa’s de macht geeft’’

Helaas moest Lenin in 1923 constateren dat de jonge USSR niet dat was geworden, wat hij voor ogen had gehad vijf jaar eerder. Bureaucratische misvormingen door de burgeroorlog hadden ervoor gezorgd dat een nieuwe laag van staatsambtenaren zich een beter leven konden permitteren dan de modale werkenden. Deze laag zou tot 1991 in naam van de werkende klasse heersen, maar nooit democratische controle geven. Uiteindelijk dumpte de Russische stalinisten, de socialistische façade en voerden onder leiding van Boris Yeltsin het kapitalisme weer in.

Politiek links en democratische controle

Helaas streeft gevestigd politiek links geen democratische controle na. PRO (ex-PvdA/GL), SP en PvdD, zijn sociaaldemocratische partijen. Dat houdt in dat ze binnen het kapitalisme denken en hopen de hebzucht van de kapitalisten te beperken via overheidsregulering. Probleem is dat na jaren van deregulering en marktwerking, de kapitalistische overheid totaal geen expertise heeft om nog aan het algemeen belang te denken. Het is zelfs zo erg dat men verwacht dat bedrijven doen aan zelfregulering.

Regels zijn er wel, maar het naleven is een probleem, doordat deze overheid geleid wordt door figuren die helemaal in de ban van het systeem zijn. Politieke partijen zoals D66, VVD en CDA zijn volledige kapitalistische partijen, wiens leden vaak ook behoren tot de klasse van bezitters. Het is dus geen wonder dat er vaak niets terecht komt van regulering, omdat onze maatschappij is ingericht om slechts het belang van een minderheid te dienen. Natuurlijk willen de kapitalistische politici minder regels, maar alleen om de bezittende klasse te versterken ten nadele van de werkende klasse.

Van PRO, SP en PvdD is dus geen steun voor democratische controle te verwachten. Buiten gevestigd links zijn er de Nieuwe Communistische Partij van Nederland (NCPN) en de Revolutionair Socialistische Partij (RSP). Helaas zijn deze partijen klein en vaak onbekend bij de werkende klasse. De NCPN verheerlijkt nog graag het stalinisme als ’’socialisme’’ en de RSP bestaat onder diens huidige naam pas sinds 2025. Toch is er een vacuüm op politiek links omdat PRO, SP en PvdD juist geen socialistisch alternatief neerzetten. De NCPN zal dat vacuüm niet vullen en ook bij de RSP zijn er vraagtekens.

Hoe bereiken we democratische controle?

Democratische controle komt niet van bovenaf. We moeten het afdwingen van onderaf door strijd, solidariteit en socialisme! Daarbij kunnen de sociale bewegingen een grote rol spelen. De klimaatstrijd, de strijd voor Palestina, de feministen en queer beweging, allemaal kunnen ze een rol spelen in de klassenstrijd. Maar dan moet de bewegingen gericht zijn op systeemverandering en niet denken dat ze hun doelen binnen dit kapitalisme kunnen realiseren. De opbouw van een revolutionaire arbeiderspartij is essentieel. Een partij die werkenden en baanlozen van alle achtergronden kan verenigen op een socialistisch programma voor democratische controle. Dat is het doel van Socialistisch Alternatief.

Wie is Gennady Zyuganov?

Gennady Andreyevich Zyuganov werd geboren in 1944. Hij maakte carrière binnen de Unie Wijde Communistische Jeugd Liga, door een propagandist voor de stalinistische bureaucratie te worden. Nadat hij zijn trouwheid aan het stalinisme had bewezen, mocht Zyuganov lid worden van de Communistische Partij van de Sovjet-Unie in 1966. Daarmee kreeg hij privileges, een beter salaris, mooier huis, een eigen auto. Als propagandist was hij fel tegen de hervormingen van Micheal Gorbachev die vanaf 1985 werden ingevoerd. Toen de Sovjet-Unie implodeerde in 1991 was dat volgens Zyuganov de schuld van Gorbachev en het westen.

In 1993 werd de stalinistische propagandist gekozen tot Generaal Secretaris van de Communistische Partij van de Russische Federatie. Deze titel draagt hij tot de dag van vandaag. Alleen al het feit dat de KPRF 33 jaar met deze stokoude man zitten, bewijst hun vastgeroest karakter. De partij is geen revolutionaire partij, maar een blokpartij in de Russische autocratie. In het Rusland van Vladimir Putin heb je ook geen keus. Of je onderwerpt je aan de staatspartij Verenigd Rusland of je wordt verboden. Zyuganov koos voor onderwerping, iets wat hij eigenlijk altijd al gedaan heeft: trouwheid aan de Russische staat.

Waarom vreest Zyuganov de revolutie?

Als stalinistische marionet van Vladimir Putin is Gennady Zyuganov bang voor de revolutie. Bang om zijn macht kwijt te raken en daarmee alle privileges die hij sinds 1966 geniet. De bejaarde KPRF leider is deel van de staatsbureaucratie, eerst onder het stalinisme en later onder het kapitalisme. Blijkbaar heeft Zyuganov nog wel deels realiteitsbesef, iets dat Vladimir Putin misschien veel minder heeft. Rusland verliest enorm veel jonge mannen, die als kanonvoer geofferd worden in de oorlog tegen Oekraïne. Er is veel woede en afkeer, alleen dat laat de staatmedia niet zien. Voedingsbodem voor revolutionaire agitatie!

Sinds 2022 steunt de KPRF de misdadige oorlog. Dit leidde tot een splitsing in de stalinistische wereld tussen de aanhangers van de Communistische Partij van de Russische Federatie en die van de Communistische Partij van Griekenland (KKE). De Griekse stalinisten zijn fel tegen de invasie (terecht), terwijl de Russische stalinisten de invasie steunen onder het mom van dat ze tegen het ”Oekraïense fascisme” vechten. Oekraïne mag dan wel een kapitalistische staat zijn die ondemocratisch werkt, het is geen fascistische staat!

Wacht de KPRF het lot van de KPU?

De Communistische Partij van Oekraïne (KPU) is sinds 2015 verboden in dat land. Deze stalinistische partij kwam net als de KPRF voort uit conservatieve bonzen die de leer van het stalinisme trouw bleven. Net als hun Russische collega’s kozen ook de Oekraïense stalinisten voor acceptatie en collaboratie met kapitalistische regeringen in Oekraïne. De KPU onder leiding van Petro Symonenko (sinds 1993) koos openlijk de kant van conservatieve (pro-Russische) Oekraïense regeringen om hun loyaliteit aan het kapitalistische Rusland tonen. Na de EuroMaidan werd de KPU verboden door de anticommunistische Oekraïense president Petro Poroshenko.

De manier waarop deze partij van de Oekraïense aardbodem verdween, zegt heel wat. Petro Symonenko vluchtte naar Rusland en steunt nu de imperialisten. Dat bewijst dat de Communistische Partij van Oekraïne meer een lakei van het Kremlin was in Oekraïne. Gennady Zyuganov weet dat als er een socialistische revolutie komt, hij samen met Vladimir Putin veroordeeld zal worden voor de misdaden van het Russische imperialisme. Dat zal vermoedelijk ook het lot worden van de KPRF in Rusland. Ze is volledig gekoppeld aan de dictatuur van Vladimir Putin.

Wat kunnen Russische werkenden doen?

Voor werkenden in Rusland is de grootste vrees van Gennady Zyuganov de enigste oplossing. Er moet een socialistische revolutie komen. Een revolutie heeft echter leiding nodig. Helaas is er op dit moment geen revolutionaire organisatie die leiding kan geven. Er is geen Russische Sociaal Democratische Arbeiders Partij (Bolsjewieken) die in november 1917 steun had onder werkenden om de revolutie te starten. Werkenden moeten dus bouwen aan een arbeiderspartij. Dat is veel moeilijker in een dictatuur dan in een burgerlijke democratie.

Vertrouwen op liberale Russen in het buitenland leidt niet tot revolutie. We hebben dit gezien in Belarus toen de protesten tegen Alexander Lukashenko niet gezorgd hebben voor de val van zijn regime, omdat de liberalen niet overgingen tot revolutionaire agitatie. Organisatie is dus nodig om de massa’s tot revolutie aan te zetten. Russische werkenden kunnen daarbij teruggrijpen op de RSDAP (Bolsjewieken) en hun principes van strijd, solidariteit en socialisme, terwijl de KPRF volledig de kant van de kapitalistische dictatuur kiest.

Artikel door Jorein Versteege

Alles draait op de arbeid van miljoenen, alleen pikken die daar niet de vruchten van

De kapitalistische economie draait op de werkende klasse. Want zonder werkenden kunnen de bezitters niet in rijkdom leven. Zonder werkenden zakt de hele piramide van het kapitalisme in elkaar. Daarom moeten de bezitters (de kapitalisten) werkenden dom houden. Niet dom in de zin dat ze geen kennis bezitten, maar politiek verward en niet in staat om te beseffen dat hun klasse in staat is om de bezittende klasse omver te werpen.

Het lage klassenbewustzijn helpt het kapitalisme. Het kan hierdoor werkenden tegen elkaar op zetten. Dat is met name de taak van de kapitalistische hulptroepen, de rechtse populisten. Die beweren op te komen voor werkenden, maar voeren hetze tegen de zwaksten om werkenden juist weg te houden van de klassenstrijd. De commerciële media en overheid doen hieraan mee, omdat deze in dienst staan van de kapitalisten. Het is hun taak om werkenden en baanlozen niet te onderwijzen in hun eigen kracht.

Werkenden krijgen onder de huidige machtsstructuren niet de vruchten van hun arbeid. Ze worden uitgebuit, zelfs indien ze modaal of bovenmodaal verdienen. Want een werkgever betaald een werknemer nooit naar zijn/haar/hun echte waarden. Dat werkenden kunnen rondkomen en niet allemaal in relatieve armoede leven (zoals dat rond 1800 nog het geval was), is te danken aan de klassenstrijd van onze voorouders. Die vochten via de sociaaldemocratie voor leefbare lonen en ARBO wetten. Helaas heeft diezelfde sociaaldemocratie uiteindelijk (vooral na 1991) de klassenstrijd opgegeven en werkt niet meer voor de heerschappij van de werkende klasse.

Democratische controle van onderaf

Anders dan de heersende opvatting, is socialisme niet het idee van meer overheid of totale overheid. Revolutionair socialisten uit de anti-stalinistische traditie van het marxisme, hebben de sociaaldemocratie en het stalinisme bekritiseerd. Ook in 2026 wijzen we erop dat meer of minder overheid ons niet richting democratische controle helpen. Socialisme bereikt je niet door meer overheidsregels op te stellen om het kapitalisme te beperken. We zullen dus het kapitalisme moeten afschaffen, dat betekent een einde aan het privé bezit van grote bedrijven!

Het kapitalisme maakt daar een enorm drama van. Alsof onteigeningen een grote misdaad zijn en binnen de markt economie is dat ook zo. Want het bezit van een bedrijf wordt gezien als de grootste vrijheid. Wij verwerpen die normen, omdat ze werkenden en baanlozen niet van dienst zijn. Echter om de kapitalistische hebzucht te vernietigen is controle nodig over de bedrijven die onze maatschappij besturen.

Wij pleiten voor nationalisaties onder arbeiderszelfbestuur. Dit houdt in dat de bezittende klasse onteigend wordt en democratische controle terecht komt bij raden van werkenden. Niet alle bedrijven worden meteen genationaliseerd. Kleine ondernemers of eenmanszaken hebben nauwelijks economische macht. We pleiten daarom voor de nationalisatie van de grootste bedrijven die de Nederlandse economie controleren en domineren. Dat zijn in 2026 bijvoorbeeld:

1. ING Group – een van de grootste banken van Europa, actief wereldwijd.
2. Rabobank – sterk in landbouwfinanciering en voedselketens.
3. ABN AMRO – grote speler in retail- en zakelijke bankdiensten.
4. Shell – historisch een van de grootste energiebedrijven ter wereld.
5. Vitol – een van ’s werelds grootste onafhankelijke oliehandelaren.
6. Unilever – voedingsmiddelen, verzorging en huishoudproducten wereldwijd.
7. Ahold Delhaize – eigenaar van supermarktketens zoals Albert Heijn.
8. ASML – cruciaal voor de wereldwijde chipindustrie (lithografiemachines).
9. NXP Semiconductors – chips voor auto’s, beveiliging en IoT.
10. Prosus – grote investeerder in tech (o.a. Tencent).
11. Royal Vopak – opslag en overslag van olie en chemicaliën.
12. Boskalis – wereldwijd actief in baggeren en maritieme projecten.
13. FrieslandCampina – wereldwijd zuivelbedrijf.
14. Heineken – een van de grootste bierbrouwers ter wereld.

Al deze bedrijven werken niet voor het welzijn van onze samenleving, ze werken voor kapitalisten. Die kapitalisten willen maar één ding, winst zien voor hun aandelen. Daarom is het de taak van elk bedrijf om winsten te maken voor diens bezitters. Wij hebben een hele andere visie. Wij vinden dat winsten toebehoren aan de gemeenschap waarin bedrijven werken en dus zijn we anti-kapitalisten!

Kan socialisme in Nederland?

Als men over socialisme praat dan krijg je vaak te horen dat dit niet werkt. De bezittende klasse heeft miljoenen weten te overtuigen dat enkel hun systeem werkt. Toch is het vertrouwen in het kapitalisme aangetast. Steeds meer Nederlandse werkenden voelen dat het systeem niet werkt. Alleen koppelen ze dit nog niet samen aan de noodzaak voor een socialistisch alternatief. Dit komt ook omdat politiek links dit niet benoemt. Links zit muurvast in sociaaldemocratische opvattingen en durft niet verder te kijken dan de bestaande machtsstructuren.

Het is onze taak om het klassenbewustzijn aan te wakkeren. Om werkenden en baanlozen te laten zien dat onder het kapitalisme, ze steeds verliezen. Onze kritiek gaat verder dan alleen de strijd voor leefbare lonen, maar ook om welke klasse de maatschappij, economie en politiek controleert. Wij revolutionair socialisten geloven niet in compromissen met progressieve delen van het kapitalisme. Wij zijn revolutionairen in de zin dat we een radicale breuk nastreven. Maar zo’n breuk kan enkel met steun van een meerderheid van werkenden en baanlozen in alle landen van de wereld.

Karl Marx heeft dit 159 jaar geleden al duidelijk gemaakt, hij leefde in de tijd van het vroeg kapitalisme (1800-1968). Sindsdien is veel maatschappelijk veranderd, maar niet de aard van het systeem. Hierdoor bezit 88% van de totale mensheid maar 15% van de totale financiële welvaart. Socialisme kan werken, omdat mensen in staat zijn tot meer dan wat heersers beweren. We hebben de slaven maatschappij en het feudalisme overwonnen, ook het vroeg kapitalisme is verleden tijd. Laten we nu ook met het laat kapitalisme afrekenen!

Trump brult, schreeuwt en verliest

Donald Trump kan enkel leven volgens de drie regels die hij leerde van Roy Cohn. In de jaren 70 kreeg Trump de volgende regels te horen: Val altijd aan, geef nooit je fout toe en claim altijd de overwinning, zelfs als je verslagen bent. De rechtse Roy Cohn was een reactionaire advocaat, die voor de rijken en het kapitalisme de strijd aanging met alles dat hun hebzucht in de weg stond. De hele persoonlijkheid van Donald Trump is gevormd door deze drie regels. Ze tonen vooral lafheid, mannelijk chauvinisme en grootheidswaanzin.

Probleem voor de rechtse idioot in het Witte Huis is dat hij het hele westerse imperialisme ongeloofwaardig heeft gemaakt en daarmee het oosterse imperialisme versterkt. Iran wil nu dat er tool betaald gaat worden voor de Straat van Hormuz en niet in Amerikaanse dollar. De Iranezen willen Chinese yuan (renminbi) hebben van elk bedrijf dat gebruik wil maken van de zeeroute. Het gebruik van de Amerikaanse dollar als internationale valuta staat al jaren onder druk. De euro is aantrekkelijk en ook de yuan groeit. Als de Arabieren straks in euro of yuan (renminbi) betaald willen worden hebben de Amerikanen een groot probleem.

In woede brult de Amerikaanse president dat hij de Iranese beschaving van de kaart wil vegen. Dreigen met genocide is niet nieuw, maar wel ongepast anno 2026 in de westerse wereld. Trump beweert dat hij steeds wint en dat Iran verslagen gaat worden. Het ontkennen van de realiteit is natuurlijk een deel van zijn persoonlijkheid. Want de sjiitische theocratie is helemaal niet verslagen. De oorlog kan zo weer verder gaan, als Israël ervoor kiest om Iran weer aan te vallen. De zionisten zijn niet vies van massamoord.

Wat is nu al zichtbaar in zaken economische gevolgen?

Na een maand van oorlog zijn de volgende economische gevolgen zichtbaar:

1. Brandstof is duurder, een vat ruwe olie kost nu 150 dollar

2. Energiecrisis, vooral in landen wiens energiecentrales afhankelijk zijn van fossiele brandstof

3. Recessiedreiging, een langdurig conflict kan de wereldeconomie in een recessie storten

Voor Nederland dreigt het volgende realiteit te worden:

1. Hogere kosten voor huishoudens, brandstof, energie en boodschappen worden duurder

2. Hogere kosten voor producten, 20% van de direct handel ligt al een maand stil

3. Overheidstekort, wat nieuwe bezuinigingen betekenen

Natuurlijk zal het kapitalisme niet voor deze crisis gaan betalen. De kosten voor elke crisis laat men betalen door werkenden en baanlozen. In onze maatschappij zijn het werkenden en baanlozen die de lasten van kapitalistisch falen dragen, terwijl de vruchten door de kapitalisten geplukt en gegeten worden.

Zie KLM directeur Marjan Rintel met haar salaris en bonus van 1,6 miljoen euro!

NAVO lafheid

Mark Rutte heeft begrip voor het gedrag van Donald Trump. De NAVO slijmbal weet heel goed dat de hele westerse allianties niets is zonder het geld en materiaal van de Verenigde Staten van Amerika. Daarom doet generaal secretaris Rutte er alles aan om narcist D. Trump van goede wil te zijn. Geen kritiek op diens schending van internationaal recht, geen kritiek op de massamoord op 150 schoolmeisjes. Niets komt uit de mond van onze ex-premier, die vooral slijmt om papa Trump binnen boord te houden. Want dat is de grootste vrees van de generaal secretaris, dat de Amerikaanse president in een boze bui opeens besluit om de alliantie te verlaten.

De NAVO zwijgt ook in zaken de genocide in de Gaza Strook en de terreur aanvallen op Libanon door de Staat Israël. Sinds het begin van de Iran Oorlog (vanaf 28 februari) heeft Israël meer dan 1.750 Libanezen vermoord. Bedenk wat er zou gebeuren als Rusland opeens 1.750 Europeanen zou doden? Dan zou de Europese Unie moord en brand schreeuwen en misschien zelfs soldaten sturen naar Oekraïne. Dan is een derde wereld oorlog niet ver weg meer. Maar het zijn geen 1.750 dode Europeanen, maar 1.750 Libanezen die dood zijn. Omdat het hier gaat om Arabieren is de westerse empathie hiervoor behoorlijk laag.

Dat heeft ook een naam: racisme!

Wat te doen?

Revolutionair socialisten roepen iedereen op om in verzet te komen. Tegen Donald Trump, tegen Mark Rutte, tegen Rob Jetten. Want ook de D66 premier is deel van het probleem. Jetten durft zich niet uit te spreken tegen het laffe gedrag van Rutte. Hij wil ook niets doen tegen de stijgende lasten voor werkenden en baanlozen. Dat is logisch omdat het rechtse minderheidskabinet er niet is voor de werkende klasse. Verwacht niet van D66, VVD en CDA dat ze zich inzetten voor Jan modaal.

Wat we nodig hebben is strijd, solidariteit en socialisme. We moeten de strijd aangaan tegen niet alleen het minderheidskabinet, maar ook tegen de hele kapitalistische politiek. Tegen de hypocrisie van extreemrechts populisme dat doet alsof het tegen het systeem is, maar juist diens hulptroepen voorstelt. Hierin zijn de sociaaldemocraten en groenen van PRO (ex-PvdA/GL) niet onze bondgenoten. Ook de linkse populisten van de SP stellen weinig voor.

De strijd moet dus van de straat komen. Van acties, stakingen en verzet. De FNV heeft nu de historische taak om het verzet te organiseren. Niet makkelijk na jaren van polderen en concessies doen aan het kapitalisme.

Daarom is ons advies om de vakbond te versterken met revolutionaire antikapitalistische opvattingen. Laten we samen strijden tegen het imperialisme en het kapitalisme, dat oorlog en ellende veroorzaakt!

Asociaal hoog salaris voor kapitalistische politici

Politici in Nederlanden verdienen erg goed. In 2026 krijgt een lid van de Tweede Kamer ongeveer 141.000 euro bruto per jaar. Ter vergelijking, het modaal salaris ligt op 48.000 euro. Maar er is zijn ook zeker drie miljoen Nederlanders met een inkomen lager dan 25.000 euro. Dat zijn vooral de mensen in de bijstand, wajong, minimumloon of enkel AOW. Dat een minister een elitair salaris van vier keer modaal krijgt is gewoon niet correct. Personen die eigenlijk de belangen van werkenden en baanlozen zouden moeten verdedigen horen geen elitaire salarissen te ontvangen. Maar kapitalistische ministers vertegenwoordigen niet de werkende klasse. Hun beleid is gericht op het versterken van het kapitalistische Koninkrijk der Nederlanden, een land waarin de markt bepaalt en de werkende klasse moet gehoorzamen.

Op dit moment is het salaris voor een minister 205.000 euro bruto per jaar. Een staatssecretaris moet het doen met 192.000 euro per jaar. Deze bedragen zijn inclusief vakantiegeld en eindejaarsuitkering. Voor 70% van de Nederlanders zijn dit bedragen waar ze nooit aan zullen komen. De meerderheid van werkenden moet het doen met salarissen tussen 25.000 en 48.000 euro op jaarbasis. Het is daarom dat revolutionair socialisten altijd de afdracht regeling van de ”Socialistische” Partij gesteund hebben. De SP heeft gelijk dat Tweede Kamer politici horen rond te komen op een modaal inkomen en niet op dat elitaire salaris van 141.000 euro bruto per jaar.

Hoe zouden politici moeten verdienen onder het socialisme?

Revolutionair socialisten vinden dat je niet de politiek in moet gaan voor het geld. Dat rechtse politici dat doen is logisch. Het is een goed betaalde baan en je bent niet verplicht om iets te doen. Dat zien we mooi terug bij extreemrechtse Kamerleden, die weinig aanwezigheid tonen in de Tweede Kamer bij debatten. In 2025 was het de ”Partij voor Vreemdelingenhaat en Vrijemarktpolitiek” die van de 786 debatten er 268 oversloeg. Er waren zelfs PVV Kamerleden die geen vragen stelde en geen moties indiende. Onder het socialisme horen politici niet alleen een modaal salaris te krijgen, maar ze moeten ook afzetbaar zijn als ze politiek bedrijven waar werkenden en baanlozen het niet mee eens zijn. Onder het parlementaire stelsel kun je partijen enkel eens per vier jaar afstraffen. In die vier jaar hebben ze de tijd om heel veel kapot te maken, zoals Rob Jetten nu van plan is met de sociale zekerheid.

Wij zouden eisen dat ministers en vertegenwoordigers zullen moeten rondkomen van maximaal 48.000 euro op jaarbasis. Natuurlijk zullen rechtse politici daar moeite mee hebben. Ze hebben een boven modale levensstandaard opgebouwd, met dure huizen, luxe auto’s en welvaart waar 70% van alle Nederlanders nooit van kan genieten. Wij verwerpen daarom het advies van het college voor de rechtspositie van politieke ambtsdragers ARPA. Onze politici en ministers verdienen meer dan genoeg en horen eigenlijk minder te krijgen, dat is de positie van revolutionair socialisten!

Weg met bonuscultuur, hoge salarissen en kapitalistische politici

Het is logisch dat veel werkenden en baanlozen zich niet verbonden voelen met de bestaande politici. Ze hebben een enorme afkeer van de mensen die beweren in naam van ons, politiek te bedrijven. Met salarissen boven de 100.000 euro op jaar basis, staan de kapitalistische politici ook ver af van het leven der werkenden en baanlozen. Iemand die moet rondkomen in de bijstand krijgt slechts 16.400 euro per jaar en daar zitten strenge normen aan vast. Wie alleen AOW krijgt moet het doen met 19.600 per jaar. Natuurlijk maakt deze groep een minderheid uit, maar dat is toch 16% van de Nederlandse bevolking die minder dan 25.000 euro per jaar ontvangt en dus nooit de levenstandaard van politici en ministers zal ervaren.

Wij revolutionair socialisten geloven dat mensen in de politiek, de levenstandaard van werkenden moeten aannemen. Ze hoeven geen armoede te lijden, maar een modaal inkomen is het maximum wat wij vinden waar politici en ministers op moeten leven. Natuurlijk zullen veel bestaande kapitalistische politici dan niet meer de politiek in willen, mooi! We zitten ook niet te wachten op elitaire figuren die leven op salarissen tussen 140.000 en 200.000 euro per jaar, alleen om politiek te bedrijven voor die kleine rijke minderheid die onze economie in bezit heeft.

Natuurlijk gaat onze afkeer van elitaire salarissen verder dan alleen de politiek. In de kapitalistische maatschappij krijgen de lakeien van het kapitaal, de hoogste salarissen, terwijl men alles doet om op salarissen van werkenden te bezuinigen. We kennen genoeg verhalen van elitaire directeurs en hun miljoenen salarissen. Bijvoorbeeld de Air France-KLM baas Ben Smith kreeg in 2025, € 4,2 miljoen inclusief bonussen. De KLM directrice Marjan Rintel mag een elitair salaris van € 1,4 miljoen meenemen. CEO van ING Groep, Steven van Rijswijk, verdient een salaris van ongeveer € 2,35 miljoen, exclusief bonussen.

Dit is waarom wij ons verzetten tegen de bonuscultuur. Wij eisen de nationalisatie van de productie middelen onder democratisch zelfbestuur van werkenden, zodat directeurs en managers onder democratische controle staan. Hun salarissen kunnen dan ook democratisch bepaald worden. Natuurlijk zullen de kapitalisten alles in het werk stellen om hun macht te beschermen. Hun directeurs en managers zullen kost wat kost het systeem en diens zelfverrijking beschermen. Daarom is het aan werkenden en baanlozen om in opstand te komen. Dat is niet makkelijk, vooral in deze tijd zonder een strijdbare democratische vakbond en een arbeiderspartij die pleit voor systeemverandering.

Wij pleiten daarom voor:

• Politici en ministers moeten leven op maximaal 48.000 euro bruto per jaar
• Verbod op de bonuscultuur
• Uitkeringen omhoog naar leefbare inkomens
• Nationalisatie van de productie middelen onder democratisch zelfbestuur
• Stop het toekomstige rechtse kabinet van Rob Jetten
• Voor een strijdbare democratische FNV die pleit voor systeemverandering
• Voor een socialistische arbeiderspartij die vecht voor een socialistisch Nederland

Artikel overgenomen van Marxisme.be

Van waar komt het einde van LSP?

“Zelfs met de beste wil van de wereld kunnen we niet tegen de loop van de gebeurtenissen ingaan. Revolutionairen gaan altijd tegen de stroom in, behalve bij revolutionaire omwentelingen, maar nu worden we toch met bijzonder forse tegenwind geconfronteerd. Wie zich los schakelt van deze werkelijkheid, bijvoorbeeld door de problemen in de opbouw van een revolutionaire kracht vandaag niet aan te pakken en zich te beperken tot verwijzingen naar strijd in het verleden of tot revolutionair klinkende slogans en holle frasen, kan in het beste geval tijdelijk succes boeken. De test van de praktijk blijft echter onvermijdelijk. ‘The proof of the pudding is in the eating’, zegt het spreekwoord.”

“Er is een opgang van reactionair rechts, die maakt dat de arbeidersbeweging en haar bondgenoten in een meer defensieve positie staan. Dit neemt de ruimte voor explosies van strijd en massabewegingen niet weg, maar het werpt tegelijk vragen op over hoe overwinningen te boeken. Die vragen kunnen we enkel vanuit strijd beantwoorden, door als deelnemers aan strijd een programma te ontwikkelen en te verdedigen dat voor een breuk met het kapitalisme staat. Het rechtse offensief op onze levensstandaard heeft een effect en gaat gepaard met propaganda van verdeeldheid en haat. Dat vindt ingang en het verzwakt ons als klasse. Komt daar nog bij dat het idee van een andere samenleving vandaag vaak erg abstract is. Hiervoor is een beter uitgewerkt begrip van het kapitalisme nodig, zodat de rol van uitbuiting meer algemeen duidelijk is. De barbarij van het kapitalisme maakt dat veel mensen zich afkeren van het systeem, maar daarom zien ze nog niet welke andere samenleving er mogelijk is en hoe we die kunnen bekomen. De omvang van de barbarij met klimaatrampen, genocide, oorlogen, armoede, onderdrukking en geweld maakt het er niet gemakkelijker op. De core-business van marxisten staat hierdoor onder druk, met name opkomen voor een socialistische samenleving waarin de werkende klasse in al haar diversiteit de centrale productiemiddelen onder democratische controle en eigendom plaatst. En dat terwijl de nood hieraan bijzonder groot en urgent is.”

“De radicale linkerzijde moet manieren vinden om hiermee om te gaan. Sommigen doen dit door zich enkel op het verleden te richten, bijvoorbeeld door alleen terug te grijpen naar ervaringen in vroegere strijd. Anderen doen beroep op revolutionair klinkende slogans die doorgaans vanop de zijlijn gedeclareerd worden zonder bredere impact op de werkende klasse. Die bredere impact is noodzakelijk om een krachtsverhouding op te bouwen om verandering af te dwingen. Andere linkse formaties, zoals de Partij van de Arbeid van België (PVDA), passen zich aan door in de praktijk een groeiende afstand te nemen van een breder programma van maatschappijverandering. De ruimte voor hervormingen binnen het kapitalisme is vandaag echter klein.”

“Marxisten kiezen niet de omstandigheden waarin ze actief zijn, maar zoeken steeds manieren om met die omstandigheden om te gaan. Aanwezigheid in strijd om eruit te leren en tegelijk stappen zetten om tot een betere krachtsverhouding te komen om uiteindelijk tot een revolutionaire breuk met het kapitalisme te komen, dat is de inzet. Als er een rechtse storm over onze levensvoorwaarden raast, moeten we zowel onze ideologische fundamenten versterken als blijven strijden voor collectieve bescherming (sociale zekerheid, degelijke arbeids- en loonvoorwaarden …) om van daaruit de basis te leggen voor offensieve strijd om een socialistisch alternatief te populariseren en te realiseren. De manier waarop we ons organiseren, moet aangepast zijn aan de staat van de klassenstrijd om die te versterken en de basis te leggen voor een revolutionaire leiding die de koers van de geschiedenis mee kan bepalen. Voor ons is revolutie een noodzaak om tot een socialistische samenleving te komen.”

Ja, maar waarom kon dit niet meer met LSP?

“Er is een implosie van LSP waarbij leden en groepjes leden verschillende horizonten opzoeken. Dit kwam in de nasleep van een internationaal proces van implosie en splitsingen, dat eigenlijk al jarenlang bezig is. In 2019 werden we op een bureaucratische wijze door de leiding van het Comité voor een Arbeiders Internationale (CWI) uitgesloten omdat we nadruk legden op socialistisch feminisme. De hergroepering als Internationaal Socialistisch Alternatief (ISA) was van bij het begin onstabiel, ondanks een beloftevolle start. Dat er bij ISA evenzeer op bureaucratische wijze gehandeld werd, dan nog om een safeguarding-zaak onder de mat te vegen, was de druppel die de emmer deed overlopen. De groep die hieruit voortkwam, was echter nog instabieler.”

“Met de Belgische afdeling namen we onze verantwoordelijkheid in de pogingen om de internationale beweging terug op gang te krijgen met meer collectieve politieke discussie en initiatieven rond campagnes. We staken daar veel tijd en energie in, ten koste van de werking in België die gekenmerkt werd door dezelfde moeilijkheden als elders en met de groei van de PVDA nog meer onder druk stond. Voorheen konden we dit deels overstijgen door de combinatie van een sterk ingebedde aanwezigheid in de arbeidersbeweging en een rol als voorloper in de strijd tegen onderdrukking met Campagne ROSA en initiatieven rond LGBTQIA+rechten. Op beide vlakken dwongen we respect af, maar dit vertaalde zich niet in duurzame groei.”

“We zijn er onvoldoende in geslaagd om ons aan de nieuwe situatie aan te passen en beperkten ons al te vaak tot routine. Er werd een congres in drie sessies aangekondigd. Het bleef bij de twee sessies van december 2024 en februari 2025. De derde sessie die voorzien was in juni 2025 haalden we niet, begin juni besliste het afgeslankte nieuwe Nationaal Comité (dat in december was verkozen met als mandaat om de twee volgende sessies van het congres te organiseren) om de organisatie te ontbinden. Dat gebeurde met zes stemmen tegen één. Na de ervaring in december en februari was het animo voor een derde sessie op zo’n korte termijn overigens erg klein, wat mee verklaart waarom het protest van onderuit beperkt bleef. In de praktijk was LSP al uit elkaar gevallen.”

“Een gebrek aan dynamiek en aangepaste initiatieven, een substitutionalisme waarbij het beperkte partij-apparaat te veel van de werking volledig zelf droeg en groeiende spanningen en frustraties maakten het erg moeilijk om nog aanpassingen te doen. In een dergelijke context was het al helemaal onmogelijk om een veiliger omgeving te creëren voor alle leden, terwijl daar terecht om geroepen werd, zeker in het kader van verschillende gevallen van grensoverschrijdend gedrag die slecht aangepakt werden. De interne cultuur van een organisatie is echter een uitdrukking van de staat van die organisatie. Dat los je dus niet op met verklaringen. Er waren drastische veranderingen nodig, wat niet evident is in een sfeer van wantrouwen. Een leiding die samen door strijdervaringen van de klasse is gegaan, kan zoiets misschien aan. Een leiding die uit jaren van interne fractiestrijd komt, duidelijk niet. Al helemaal niet als die leiding zich bescheiden moet opstellen na een collectief falen om binnen de organisatie een veiliger omgeving te creëren.”

“Het is op zich niet verkeerd dat we probeerden te verdedigen wat we met veel geduld en inspanning hadden opgebouwd. Dit sloeg echter te sterk door, waardoor steeds grotere gaten in de boeg van het schip ontstonden en de situatie onhoudbaar werd, zowel voor individuen in de leiding als voor het collectief. Een deel van de leiding greep dit aan om een vlucht vooruit te nemen in plaats van de sterktes te gebruiken om de zwaktes collectief aan te pakken. De nieuwe groep die daaruit voortkwam, kan alle kanten opgaan. Zeker als een groot deel van de ervaring die er binnen LSP was, niet langer nuttig wordt geacht. Het gaat onder meer om heel wat ervaring van het opbouwen van een krachtsverhouding op de werkvloer, politiek-ideologische ervaring, maar ook van werking onder politieke groepen met een migratie-achtergrond en van het opstarten en richting geven van een socialistisch-feministische benadering.”

“Achteraf is het natuurlijk altijd gemakkelijker om daar een inschatting van te maken. Dat neemt niet weg dat het belangrijk is: marxisten bewaren een bredere kijk om lessen te trekken, ook als het helemaal fout gaat.”

Hoe gaan de voormalige LSP-leden nu verder?

“Leden zijn uitgezwermd, sommigen zijn nog georganiseerd in kleine groepen. Iedereen stelt zich uiteraard vragen over wat er gebeurd is en hoe het verder moet. Wie beweert de antwoorden op die vragen te kennen, vergist zich. Hoogstens komen we tot een aanzet van antwoorden. Dat is op zich geen probleem, ook al is het tegelijk een obstakel om ons vandaag sterk te organiseren.”

“Het is belangrijk om deel van de beweging te blijven en het is ook noodzakelijk om ons als marxisten te organiseren. Er zijn ondertussen enkele nationale bijeenkomsten geweest van het netwerk van militanten rond Marxisme.be, eigenlijk een beetje de ‘restfractie’ van al wie zich vragen stelde bij de manier waarop een deel van de leiding een breuk organiseerde. Uit de bijeenkomsten blijkt een honger naar politieke uitwisseling en voeding. Dat is het vertrekpunt om met kameraden te blijven samenkomen en tot politieke opheldering te komen over zowel waar het fout liep met LSP als hoe we de basis kunnen leggen voor een nieuwe revolutionaire partij in de toekomst. Dat blijft immers het doel.”

“We zoeken naar politieke opheldering en wie daaraan wil deelnemen doet dit, ook al zijn we het niet eens over ingenomen standpunten in de interne discussies binnen LSP. Dit is de moeilijkste weg, maar de beste om uiteindelijk tot scherpere inzichten te komen. Laat het duidelijk zijn: je kan uitbuiting en onderdrukking niet bestrijden als je niet alle vormen ervan actief bestrijdt en als je met deze strijd het onderliggende kapitalistische systeem niet bestrijdt. Seksisme, racisme, queerfobie en andere vormen van onderdrukking moeten op een actieve manier bestreden worden vanuit een solidaire en strijdbare opstelling die de werkende klasse in al haar diversiteit betrekt en versterkt.”

“Momenteel vormen we een netwerk, wat een erg losse organisatievorm is die ook nog wat onbepaald is. We weten dat dit tijdelijk is, maar willen elke volgende stap zo collectief en transparant mogelijk nemen, vertrekkende vanuit een bescheiden positie. We moeten onze fundamenten versterken, bijvoorbeeld door terug te kijken naar de ervaring van de bolsjewieken. Vandaar starten we een leesgroep over Lenin en de revolutionaire organisatie, een initiatief dat openstaat voor iedereen die interesse heeft. Er is aanscherping nodig rond de overgangsbenadering en het bijhorende programma van maatschappijverandering dat marxisten vandaag verdedigen. Rond onderdrukking is er grondig studiewerk nodig. Een analyse van onze stroming, zowel de sterktes als de blinde vlekken, dringt zich op. We zullen onze inzichten pas echt aanscherpen als we het studiewerk koppelen aan de dagdagelijkse praktijk van actief zijn in bewegingen en strijd. We kunnen het verleden enkel begrijpen doorheen actieve strijd voor een socialistische toekomst. Dit doen we best zo collectief mogelijk, vandaar een oproep aan voormalige LSP-leden en andere revolutionairen om met ons in discussie en actie te gaan zodat we samen sterker staan.”

Enkele vragen en antwoorden

Wat met de online archieven van LSP en aanverwante campagnes? We hebben een volledige kopie gemaakt van socialisme.be en van campagnes als Blokbuster en Actief Linkse Studenten. We deden dit voordat de bestaande hosting afliep en hebben kopies geplaatst op onze eigen hosting. Deze maken we toegankelijk voor iedereen. Hier vind je bijvoorbeeld het volledige archief van socialisme.be.

Wat met mijn abonnement op De Linkse Socialist? Een meerderheid van de leiding van de vroegere LSP besliste om ermee te stoppen. Tegelijk werd de publicatie van maandblad De Linkse Socialist gestopt. Wie een doorlopende opdracht had, zet deze best zo snel mogelijk stop. Hetzelfde voor wie een leden- of steunbijdrage betaalde. Een nieuwe krant of magazine van Marxisme.be staat nog niet meteen op de agenda, wel willen we regelmatig online blijven publiceren en bouwen aan sociale media.

Zijn de boeken van Marxisme.be nog te koop? Ja. Naast de domeinnamen zoals marxisme.be en socialisme.be namen de kameraden achter deze site ook de bestanden mee van de boeken. Onze boeken worden via print-on-demand gedrukt en blijven allemaal beschikbaar. We plannen ook nieuwe uitgaven.

Welke groepen zijn voortgekomen uit de implosie van LSP? De grootste groep is die van kameraden die met veel vragen verweesd achterblijven. Er zijn ook enkele georganiseerde groepen uit voortgekomen, zoals Project Solidarity en Rouge Media. We wensen deze kameraden veel succes en hopen tot een kameraadschappelijke verstandhouding te komen. Alleszins hopen we dat alle voormalige LSP-leden met een kritische blik actief deelnemen aan strijd naargelang hun mogelijkheden.

Waarom niet aansluiten bij een andere organisatie? Wie slaag krijgt, kan best eerst de wonden likken en een grondige analyse maken van waar het fout liep. Daarnaast zien we niet direct een revolutionaire marxistische organisatie die met een overgangsbenadering een rol in strijd speelt. Uiteraard willen we wel constructief samenwerken met andere militanten, zowel uit de LSP-traditie als uit andere tradities.

Hoe zal Marxisme.be er binnen een jaar uitzien? Geen idee. We weten enkel dat marxisten zich best kunnen organiseren en daar een platform voor nodig hebben. We gaan de toekomst openminded tegemoet vol vertrouwen in de capaciteit van de werkende klasse in al haar diversiteit om een einde te maken aan de barbarij van het kapitalisme en te bouwen aan een socialistische samenleving.

Socialistisch Alternatief had jaren goede contacten met de Linkse Socialistische Partij. Wij blijven contact houden met de revolutionair socialisten van Marxisme.be die zich blijven inzetten voor het socialisme in België. 

Artikel door Gerbrand (Amsterdam)

Maar een ander deel van de bourgeoisie is wat gemakzuchtiger en die wil zo lang mogelijk doorgaan met geld verdienen op de oude manier. Fossiele brandstoffen, landbouw met veel chemicaliën, benzine- en dieselauto’s, flink vliegen enz.

Na een eerste golf van enthousiasme voor vernieuwend kapitalisme, waarin veel geld werd verdiend aan zonnepanelen, windenergie en waarin de opkomst van de elektrische auto onstuitbaar leek, zitten we nu in een periode waarin het conservatieve deel van de bourgeoisie politiek de overhand heeft, ook in Nederland.

Een tweede kwestie is die van de politieke hulptroepen. Toen het neoliberalisme de eerste tekenen van slijtage begon te vertonen in de jaren 2000 na het succes van Paars (1994-2001), leek het voor de bourgeoisie aantrekkelijk om wat rechtse hulptroepen in het leven te roepen. Pim Fortuyn kwam op, de LPF kwam en ging, de PVV werd groter: ze waren allemaal bedoeld als politieke hulptroepen voor CDA en VVD maar ze groeiden zo hard, dat ze de belangrijkste partijen van de bourgeoisie overvleugelden.

De ervaringen met het samen regeren met populistische partijen als steun waren meteen al slecht. Het eerste kabinet met de LPF (Lijst Pim Fortuyn) bleef maar een paar maanden overeind, het eerste kabinet met Wilders in de gedoogrol bleef niet lang overeind en het kabinet Schoof met PVV, BBB en VVD in de hoofdrol is een totale mislukking gebleken. Zelfs op het gebied van migratie, toch het hoofdthema in de politiek van VVD en PVV, bracht het kabinet niets zinnigs tot stand.

Met de burgerlijke partijen verdeeld in PvdA/GL en D66, die staan voor een meer toekomstgerichte vorm van het kapitalisme en VVD en CDA die de meer conservatieve vleugel van de heersende klasse vertegenwoordigen is het extra moeilijk om de invloed van de populistische hulptroepen terug te dringen.

De slechte onderlinge verhoudingen maken het moeilijk om tot een coalitie te komen.

Maar er is nog een reden die het extra moeilijk maakt, de nieuwe situatie in de wereld. Vanwege de oorlog in Oekraïne en de politieke verhoudingen in de VS moet Europa en dus ook Nederland de komende tijd meer aandacht en vooral geld besteden aan defensie. Nederland levert in de vorm van (daar heb je hem weer) Mark Rutte de secretaris-generaal van de NAVO. Als vriend van Trump heeft Rutte zich vastgebeten in de norm dat 5% van het BNP moet gaan naar oorlogszaken.

Omdat Rutte nu zo’n beetje aan het hoofd van de NAVO staat, kan het natuurlijk niet zo zijn dat Nederland nu die 5% niet haalt. Rutte hamert dus bij elke mogelijke gelegenheid op de 5% uitgaven aan defensie.

Al die miljarden voor defensie (zo’n 23 miljard tot 2035) zijn een probleem voor het nog te vormen kabinet. Om dat bedrag te halen zal er flink moeten worden bezuinigd op de sociale zekerheid en de zorg, op onderwijs en de groene investeringen. De keuze voor defensie in de komende jaren betekent dat de armslag van het kabinet voor “leuke” dingen heel erg beperkt zal zijn. D66 heeft als relatief vooruitstrevende partij dan wel de verkiezingen gewonnen, de omstandigheden en de politieke verhoudingen in Den Haag brengen met zich mee dat er nauwelijks ruimte is voor vernieuwingen.

De VVD is daarbij ook nog zo brutaal dat ondanks alle miskleunen van de afgelopen periode de eis op tafel ligt dat PvdA/GL als linkse extremisten uit het nieuwe kabinet geweerd moeten worden. De VVD eist zo de garantie dat het rechtse beleid wordt voortgezet.

Juist op het moment dat er belangrijke beslissingen voor de toekomst moeten worden genomen, is de heersende klasse politiek verdeeld en heeft zichzelf met een populistische handicap opgezadeld. Het is een economisch en politiek chaotische periode waarin de staat nodig is om al te veel chaos te voorkomen en de nodige investeringen voor een nieuwe periode te doen. De elektriciteits- en energievoorziening heeft planning en investeringen nodig, de infrastructuur moet onderhouden en aangepast, er moeten nieuwe investeringen worden gedaan in digitalisering, biotechnologie, energie en klimaat: en een gebrekkig opererende overheid is dan een extra handicap.

Stapje voor stapje proberen de politieke partijen vooruit te komen maar het ziet er niet naar uit dat er binnenkort een stevig kabinet met een degelijk plan komt te zitten. Een nieuw kabinet zal de de chaos van de afgelopen jaren misschien achter zich kunnen laten, maar duidelijke verbeteringen zitten er niet in. De kans is bovendien nog altijd aanwezig dat een nieuwe coalitie de verkeerde blijkt te zijn.

Voor de arbeidersbeweging breekt een moeilijke periode aan. Politiek is de arbeidersklasse niet vertegenwoordigd. Op het vakbonds terrein zijn de afgelopen jaren met stakingen en loonsverhogingen stappen vooruit gemaakt, maar op dit moment verkeert de FNV in een ernstige bestuurlijke crisis. Grote stappen vooruit zijn in de komende periode vrijwel onmogelijk.

Toch zou het een enorme vergissing zijn om de arbeidersbeweging voor de komende jaren af te schrijven als onmachtig en onkundig. Het potentieel voor protest en actie blijft groot: waar het aan ontbreekt is aan een duidelijk programma, aan leiding en aan organisatie. Een programma met eisen zoals het herstel van de automatische prijscompensatie, van reparatie van uitkeringen, van betaalbaar onderwijs en gezondheidszorg, van investeringen in sociale woningbouw en meer controle van de arbeidersbeweging over buurten en wijken, van actief verzet tegen imperialistische oorlogen en een boycot van de loden last van defensie, van grote investeringen in de verbetering van het milieu en het bestrijden van de klimaatcrisis kan een basis vormen voor de toekomst die een nieuw kabinet Nederland niet kan geven. Het massale protest tegen de genocide in Gaza heeft laten zien wat er in deze tijden, onanks al het gehannes in Den Haag, mogelijk is.

De keuze die de bourgeoisie ons voorhoudt is er één van terug naar een niet bestaand verleden (in het geval van de populistische partijen) of een toekomst waarin de werkende mensen de rekening betalen voor de overgang naar een duurzamer kapitalisme én de rekening voor de toenemende bewapening.

Alleen de wederopbouw van de arbeidersbeweging op basis van de huidige protesten tegen de wantoestanden in het kapitalisme biedt een uitweg naar een toekomst voor iedereen.