De 1e mei is van start gegaan als een actiemoment voor de acht uren dag. Acht uur werk, acht uur eigen tijd en acht uur slaap, was de gedachte aan het einde van de 19e eeuw.Vele jaren is daar voor actie gevoerd en gedemonstreerd, maar pas na de Russische revolutie, met de dreiging van revoluties en arbeidersverzet in de belangrijke kapitalistische landen, werd de achturige werkdag een feit.

Jammer genoeg is er nu, bijna honderd jaar later, weer alle aanleiding om actie te voeren voor het inperken van het aantal werkuren. Voor arbeiders met een vast contract geldt nu dat ze door alle moderne communicatiemiddelen ieder moment tot het werk geroepen kunnen worden. Omdat werk en privé wat meer doorelkaar lopen dan bij vroegere fabrieks- of kantoorarbeid, is het aantal gewerkte uren moeilijker vast te stellen, maar reken maar dat het de afgelopen dertig jaar is uitgebreid.

Ook ZZP’ers hebben hieronder te lijden. Het is in feite in de meeste gevallen niet meer dan stukloon, waar ook eind 19e eeuw tegen werd gestreden. Alleen werk, en dus ook alleen geld, als er werk is. Omdat ZZP’ers zogenaamde ondernemers zijn, “mogen” zij zelf bepalen hoe lang ze werken. Hoe dat in de praktijk uitwerkt, begrijpt iedereen: de slecht betaalde ZZP’ers werkt zich een ongeluk zolang er vraag is naar zijn/haar werk.

Ook het enorme aantal klachten over werkdruk en burnout zegt veel over de gegroeide druk van werk, werk, werk. De 1e Mei heeft dan ook niets aan betekenis en belang verloren.De laatste jaren heeft de FNV de 1e Mei weer in ere hersteld. Het is een kans om de kracht van de arbeidersbeweging te laten zien! Kom daarom naar het Museumplein op 1 mei om 14:00 uur !

1 mei pamflet van Socialistisch Alternatief

De SP is er de afgelopen jaren niet in geslaagd om zich de rol van brede verzetspartij toe te eigenen. Ondanks een gebrek aan succes bij vorige verkiezingen, bleef de SP inzetten op lokale coalities als opstap tot regeringsdeelname, ook met bezuinigingspartijen (de VVD werd wel terecht afgewezen voor regeringsdeelname, maar lokaal wordt er wel mee samengewerkt). De campagne rond een nationaal zorgfonds was goed, maar de SP slaagde er niet in zich overtuigend neer te zetten als partij die effectief strijdt tegen alle bezuinigingen.

Veel stemmers, vooral jongeren, stemden op Groen Links in de hoop op verandering. Helaas bieden de coalitieonderhandelingen met de VVD daar nu juist weinig uitzicht op. De kans is groot dat Groen Links, net als de PvdA daarvoor, door de VVD wordt leeggetrokken. Toen GL het kabinet hielp door steun te geven voor de uitzending van militairen naar Uruzgan, zakte de partij weg naar vier zetels…de grotere ondernemers willen best meer klimaatbeleid, want daar flink aan te verdienen. Het is dus mogelijk dat de VVD concessies gaat doen op het gebied van milieu en klimaatbeleid, maar dan zullen de gewone mensen de rekening gaan betalen en de grote bedrijven en de rijken profiteren.

Nu is het al zo dat de armste huishoudens relatief het meest betalen aan het klimaatbeleid: ruim 5 procent van hun inkomen. Voor de rijkste tien procent is dat slechts 1,5 procent. Dat blijkt uit een onderzoek van Milieudefensie, FNV en de Woonbond. Bedrijven profiteren het meest. Zij ontvangen zo’n 2 miljard. De huishoudens ontvangen 750 miljoen, waarvan 80 procent terechtkomt bij de hogere inkomens en slechts 20 procent bij de laagste. (hogere inkomens profiteren van bijvoorbeeld subsidie voor elektrische auto’s en verduurzaming van hun eigen woning).

Het is duidelijk dat er van de politiek de komende periode weinig te verwachten valt. Voor hogere lonen en vastere banen zullen mensen in de komende periode vooral kijken in de richting van de vakbonden. Het eerste actiecomité voor het primair en voortgezet onderwijs heeft zich al gemeld, onderwijsgevenden zijn geraadpleegd en de actiebereidheid is groot. Er moet geld komen voor het onderwijs, anders gaat het in september plat!

En dit voorbeeld staat niet op zichzelf. Er zijn al stakingen geweest bij Recitel, bij de distributiecentra van Jumbo, bij de schilders…niet alleen bij het onderwijs zitten er acties aan te komen, ook in de transportsector, bij de NS bijvoorbeeld. In de afgelopen jaren waren er ook veel voorbeelden van stakingen en acties. Vakbonden zitten niet stil en vakbondsleden proberen een antwoord te geven op langdurige politieke falen: de afgelopen jaren zijn er indrukwekkende acties gevoerd, de manifestatie tegen de afschaffing van de VUT in 2004, de onderwijsstaking in 2012, stakingen onder AH distributiemedewerkers en in de kleinmetaal en tenslotte waren er de geweldige acties in een sector met de meeste onderbetaalde van allemaal, de staking in de schoonmaak, een ander voorbeeld voor vakbondswerk.

Met lonen onder druk (loonstijgingen lopen al een tijd achter op de inflatie), sterk opgevoerde werkdruk, honderdduizenden werklozen, kinderen die in armoede opgroeien, een gebrek aan betaalbare woningen, betaalbaar transport en met een kabinet in de steigers dat de lasten voor de ‘vergroening’ vooral zal neerleggen bij de lagere inkomens moet de vakbeweging in de aanval met de volgende eisen:

1) Het stoppen van de bezuinigingen. Hoeveel woorden er nu ook over ons worden uitgestort over de noodzaak en onvermijdelijkheid van de bezuinigingen, niemand had het erover totdat de financiële instellingen het in 2010 nodig vonden om de nationale overheden, die ze nota bene van het faillissement hadden gered in 2008, een toontje lager te laten zingen en ze in een financiële houdgreep te nemen. Plotseling moest er bezuinigd worden, dat wilde zeggen dat de burgers, de arbeiders de rekening voor het redden van de banken moesten gaan betalen. Onaanvaardbaar; als de banken en financiële instellingen geld blijven eisen, nationaliseren onder controle van de vakbeweging.

2) 65 weer terug naar 65! Het recht op een fatsoenlijke oude dag moet overeind blijven en niet afhankelijk zijn van gokken op de beurs. Jongeren moeten het recht blijven houden een goed pensioen op te bouwen. De beperkingen van de opbouw moeten van de baan. Ook zzp’ers moeten een redelijk pensioen kunnen opbouwen.

3) Volledige en automatische compensatie van de prijzen in de lonen. De koopkracht van de mensen is al sinds 1997 niet meer gegroeid en de laatste jaren zelfs met bijna 6% gedaald. Compensatie van de forse prijsstijgingen, vooral bij de overheid en de NS bijvoorbeeld, is nodig. Werken en toch arm zijn (en blijven), daar moet een einde aan worden gemaakt.

4) Arbeidstijdverkorting met behoud van loon: bij een officiële werkloosheid van honderdduizenden mensen moet de arbeidsduur omlaag om het werk te verdelen. Wij eisen een werkweek van 32-uur met volledig behoud van loon om het werk te verdelen. Talloze mensen voor jaren veroordelen tot de schroothoop en armoede, met hun kinderen erbij, is onaanvaardbaar.

Strijdbare actie tegen de bezuinigingen en een strijdbaar socialistisch programma is de best mogelijke waarschuwing aan een nieuwe regering die het beleid uit het verleden grotendeels voortzet. De vakbeweging moet de enorme kracht van honderdduizenden werkende en werkloze mensen tonen.

De tijd voor symbolische acties is voorbij. Effectief verzet is nodig. Er moeten oplossingen komen voor armoede, werkloosheid en achteruitgang. De FNV moet na de 1 mei manifestatie toewerken naar een bredere protestmanifestatie, stakingsacties daarna en naar een algemene 24-uurs staking als waarschuwing voor de werkgevers en voor een nieuw kabinet. Acties onder getroffen groepen zoals gepensioneerden, thuiszorgmedewerkers, werklozen, huurders enz. moeten daarvoor worden gebundeld.

• Bestrijdt alle bezuinigingen en privatiseringen;
• Weg met de bezuinigingen op de pensioenen en de AOW, 65 blijft 65;• Compenseer de prijsstijgingen in de lonen, uitkeringen en pensioenen;
• Geen afbraak van de WW, geen hervorming van het ontslagrecht;
• Verdeel het werk, voor een werkweek van 32 uur met behoud van loon;
• Weg met de JSF;
• Nee tegen de uitholling van de pensioenen en rechtspositie in de publieke sector, geen sigaren uit eigen doos;
• Vaste banen voor de thuiszorg
• De FNV moet de arbeiders en de mensen die lijden onder de bezuinigingen vertegenwoordigen en een strijdbaar alternatief bieden;
• Voor een socialistisch alternatief voor de bezuinigingen en het kapitalisme, met een democratisch socialistisch plan voor de productie gebaseerd op de belangen van de overweldigende meerderheid van de mensen en niet die van een kleine superrijke elite.

Artikel door Pieter Brans, Amsterdam

2015 Was zeker een jaar van meer actie in de zorg, het openbaar vervoer, de metaal,  sociale werkvoorziening en bij de politie. Ook de jongeren van Young & United voerden flink actie, het minimum jeugdloon kwam er! Veel van de actievoerders liepen mee in een mars door Amsterdam. Waar het aan ontbrak was een centrale mobilisatie van de FNV voor hogere lonen en tegen de gevolgen van de crisis waar we nu al acht jaar in zitten.

De woede van werkende mensen over de gedaalde lonen, de langdurige werkloosheid, de verslechteringen in de zorg en pensioenen is groot. Ook officiële cijfers maken steeds meer duidelijk over de groeiende ongelijkheid in inkomens, ongelijkheid, onderwijskansen. Na acht jaar van verslechteringen en bij gebrek aan enig uitzicht op verbetering, moet de FNV de handschoen die de ondernemers en de regering dagelijks neergooien oppakken. De minachting voor werkenden en werklozen heeft al een veel te hoog niveau bereikt!

Wachten op de goede wil van de werkgevers draagt aan die minachting alleen maar bij. Wachten op de verkiezingen is ook geen optie. De VVD is al sinds 2010 ongehinderd aan de macht en zal ook na de verkiezingen de boventoon blijven voeren, welke verkiezingsafstraffing er ook komt. De mate waarin andere partijen het neoliberalisme hebben overgenomen, staat daar garant voor.

Zelfs “De Volkskrant” in een redactioneel commentaar op 2 mei, schreef over de noodzaak van vakbondsactie voor hogere lonen en tarieven om uit het economisch moeras te raken. De loonmatiging die begon met het “Akkoord van Wasssenaar” in 1982 heeft volgens de redactie van de krant nu te lang geduurd. En daar heeft “De Volkskrant” een punt. Wat is er na, 34 (!) jaar van het laag houden van de lonen, over van de prijscompensatie en de lonen? Weinig behalve het dagelijkse tekort dat veel werkenden en ZZP’ers nu ervaren.

Maar de loonmatiging in Nederland begon al in de jaren vijftig. Alleen in de jaren zestig en zeventig werden loonsverhogingen en de automatische prijscompensatie onder de enorme druk van de arbeidersbeweging gegeven. De tweede helft van de vorige eeuw en het begin van de nieuwe vertonen bijna een halve eeuw van het laag houden van de lonen. Ook burgerlijk economen erkennen dat het aandeel van arbeid in het Bruto Binnenlands Product is gedaald van 87% in 1982 tot 73% procent nu. Wat iedereen al weet, wordt daardoor bevestigd. Het aandeel van de winsten is vele malen groter geworden.

Hoewel in een kapitalistische maatschappij de arbeiders nooit de volledige waarde van hun arbeid zullen ontvangen (100% voor de factor arbeid) geven deze statistieken aan dat de ondernemers meer dan een kwart van alle waarde die wordt geproduceerd, in hun zak steken. Geld dat de arbeiders niet ontvangen, kunnen ze niet uitgeven. Dus blijft volgens Bartjes een kwart van de productie onverkoopbaar. Dat is en blijft de belangrijkste oorzaak van de crisis.

34 Jaar lang zijn de vakbonden weggedrukt door de werkgevers met behulp van de media en met de steun van de regering. Er is de laatste jaren agressief campagne gevoerd om het einde van de ‘werknemer’ en het begin van een nieuwe tijd van ‘we zijn allemaal ondernemer’ uit te roepen. Naar jongeren is jaren lang geroeptoeterd dat vakbonden voor afschuwelijke senioren zijn. Flexkrachten is wijsgemaakt dat vakbonden niets voor ze kunnen doen. Werkgeversleugens natuurlijk, maar al die jaren van propaganda hebben wel effect gehad.

De vakbonden blijven de grootste maatschappelijke organisaties en organiseren nog altijd vele honderdduizenden arbeiders. Gelukkig, maar de geschiedenis van de afgelopen decennia maakt ze niet meteen geschikt voor het binnenhalen van flinke loonsverhogingen hoe rechtvaardig en economisch gunstig dat ook zou zijn. Het is hoog tijd dat ze uit de hoek komen waar ze de leiding zich al die tijd in heeft laten drukken. En dat de leden het gezicht van de bonden worden. De FNV weer geschikt maken om een brede offensieve strijd voor verhoging van de lonen en tarieven van laagbetaalde ZZP’ers  en een breed defensief gevecht tegen de bezuinigingen is de taak van 1 mei 2016.

Het Comité voor een Arbeiders Internationale brengt een socialistische groet en betuigt solidariteit met arbeiders, jongeren en iedereen die door het kapitalisme worden uitgebuit. Dit jaar is de 125^e internationale Dag van de Arbeid of 1^e mei. De oorspronkelijke oproep tot arbeidersdemonstraties in de hele wereld werd gedaan in juli 1889 op het Internationale Socialistische Arbeiders Congres in Parijs waar de internationale organisatie werd opgericht die later bekend werd als de “Tweede Internationale”. De 1^e mei werd gekozen om het bloedbad van Haymarket van 1886 te herdenken. Tijdens een algemene staking in Chicago voor de acht uren dag ging een bom af, wat uitliep op een showproces en in 1887 op de executie van vier arbeidersleiders en activisten op beschuldiging van “samenzwering”. Het succes van de 1^e mei in 1890 was zo groot dat een volgend internationaal congres in 1891 besloot om er een jaarlijkse gebeurtenis van te maken.

Comité voor een Arbeiders Internationale (Committee for a Workers’ International, CWI)

De oorspronkelijke bedoeling van de 1^e mei was om de kracht van de arbeidersbeweging te tonen, om recente ervaringen op een rij te zetten, om het verzet tegen het kapitalisme te bevestigen, strijdbaarheid te laten zien en het doel van het socialisme. Gelanceerd op een moment waarop de arbeidersbeweging begon te groeien, soms snel, werd 1 mei de uitdrukking van de geest van socialistisch optimisme van die tijd.

Maar sinds de 1 mei van die dagen is er veel gebeurd. Hoewel er krachtige arbeidersorganisaties zijn opgebouwd en talloze bittere en bloedige gevechten zijn geleverd en revoluties hebben plaatsgevonden, blijft de wereld overheerst door het kapitalisme.

De kapitalistische heersende klasse heeft een strategie van eindeloze bezuinigingen, verlaging van de levensstandaard en verslechtering van de arbeidsvoorwaarden. De wereld wordt geplaagd door conflicten, gewapende imperialistische “interventies”, een gigantisch verspillende militarisering en vreselijke burgeroorlogen, zoals in Jemen, Syrië, Irak en de Oekraïne. Verantwoordelijk voor de tragische verdrinkingen van wanhopige vluchtelingen in de Middellandse Zee zijn de imperialistische oorlogsdrammers en de kapitalistische EU. Hun optreden heeft een aantal landen totaal verwoest en het grootste aantal vluchtelingen sinds de Tweede Wereldoorlog veroorzaakt.

Dit betekent niet dat er niets tot stand is gebracht in jaren van strijd en organisatie van arbeiders. Integendeel, in veel landen heeft de arbeidersklasse grote stappen vooruit gemaakt. Belangrijke democratische rechten zijn bevochten op de heersers, maar ook grote verbeteringen in sociale voorzieningen, onderwijs en gezondheidszorg. Een hogere levensstandaard voor arbeiders waren het resultaat van massale strijd of het dreigen met strijd. Maar, zoals de huidige crisis laat zien, al die verworvenheden kunnen worden bedreigd en zelfs worden teruggenomen zolang als het kapitalisme overeind blijft.

Een van de ergste crises van het kapitalisme

Wij staan op dit moment tegenover één van de ergste crises van het kapitalisme. Zelfs de strategen en denkers van het winstsysteem zijn niet in staat om een optimistisch perspectief naar voren te brengen. Maar we moeten erkennen dat de arbeidersbeweging in veel landen staat voor ernstige problemen en complicaties. De conservatieve leiding van de vakbeweging zijn er niet in geslaagd om de bezuinigingen effectief te bestrijden. En dat geldt ook voor andere aanvallen op de arbeiders en de armen. Het opbouwen van strijdvaardige en democratische vakbonden blijft één van de centrale taken waar de arbeidersklasse voor staat.

Dat wil niet zeggen dat strijd verdwenen is. Integendeel, je ziet overal in de wereld de strijd toenemen. Er is geen decennium geweest sinds de eerste 1^e mei dat er niet ergens grote klassengevechten en revoluties zijn geweest.

Op dit moment zien we een ongelofelijk belangrijke radicalisering en het begin van strijd in de VS, de belangrijkste imperialistische grootmacht, vooral rond de eis van een uurloon van 15 dollar en tegen politiegeweld

In het afgelopen jaar hebben in veel delen van de wereld arbeiders en jongeren geprotesteerd en strijd geleverd voor hun eisen. In Brazilië waren er massale protesten rond het WK voetbal, studenten protesteerden in Chili, in Zuid-Afrika was er een grote golf van stakingen, het verzet in China groeide, in België waren grote stakingsbewegingen en massale protesten tegen nieuwe belastingen waren er in Ierland. Twee kiesdistricten in Ierland lieten verrassende overwinningen zien voor kandidaten van de Socialistische Partij (CWI) die in het parlement werden gekozen naast Joe Higgins. Arbeiders daar komen in verzet tegen de bezuinigingen. De CWI is ook een belangrijk onderdeel van de Trade Union en Socialist Coalition in het Engeland, Schotland en Wales en heeft meer dan 100 kandidaten in de komende algemene verkiezingen.

Naast stakingen en protesten werd in januari in Griekenland een regering gekozen die geleid wordt door Syriza. Deze regering is gecommitteerd aan verzet tegen bezuinigingen. In Africa zijn er nieuwe bewegingen tegen autoritaire regimes. De dictator van Burkina Faso, Compaore, is afgezet na 27 jaar aan de macht te zijn geweest.

Dit zijn maar een paar van de laatste voorbeelden van waar arbeiders bereid zijn om voor te strijden. Zelfs lange periodes van wat lijkt op relatieve rust en weinig klassenstrijd, duren niet eindeloos.

Maar in veel landen leggen teleurstellingen uit het verleden en nederlagen een zwaar gewicht op de arbeidersbeweging. En deze situatie wordt verergerd door het offensief dat de heersende klasse heeft ontketend. Dit offensief bestaat niet alleen uit een lagere levensstandaard, maar ook uit een sterk ideologisch offensief tegen de ideeën van collectief verzet en socialisme. De propagandamakers voor het kapitalisme hebben ook de contrarevolutie in Noord-Afrika en het Midden-Oosten – gewapend imperialistisch ingrijpen, de groei van religieus en etnisch sektarisme en bloedige burgeroorlogen –  gebruikt om het wereldwijde enthousiasme voor de revoluties van 2011 in Tunesië en Egypte in te dammen.

De gebeurtenissen na de “Arabische Lente” zijn niet een argument tegen revolutie, maar zij maken duidelijk dat voor blijvende veranderingen een verenigde arbeidersbeweging moet worden opgebouwd met een duidelijk socialistisch programma en een begrip van welke concrete stappen er nodig zijn om een einde te maken aan de overheersing door het kapitalisme en de elite.

Bij het opbouwen van dat soort bewegingen moeten socialisten in staat zijn om uit te leggen waarom het “socialisme” faalde in landen zoals de vroegere Sovjetunie. Dat betekent uitleg over twee essentiële elementen voor het opbouwen van een dergelijke samenleving namelijk het overnemen van de toppen van de economie en de democratische controle en planning daarvan in het belang van de meerderheid. Dat vereist krachtige maatregelen om de ontwikkeling van nieuwe bureaucratische elites te verhinderen.

Uit de brede ervaringen rond zogenaamde “socialistische” of “sociaal-democratische” regeringen die hun beloftes niet uitvoeren en werken binnen het keurslijf van het kapitalistische systeem vloeien vraagtekens voort bij het idee van socialisme als een haalbaar alternatief voor het kapitalisme. De regering van Syriza in Griekenland loopt het gevaar dat ze uiteindelijk niet slaagt in haar verzet tegen de bezuinigingen omdat ze weigert massale steun te werven voor een breuk met het kapitalisme. Internationaal heeft de arbeidersklasse helaas veel gemiste kansen voorbij zien komen. Daarom is het opbouwen van een beweging met duidelijke socialistische ideeën en het vertrouwen om te kunnen breken met het kapitalisme zo belangrijk.

Idee van socialisme als alternatief voor het kapitalisme herleeft

Ondanks al deze complicaties en problemen zal het idee van het socialisme als alternatief voor het kapitalisme een nieuw leven krijgen wanneer meer en meer arbeiders en jongeren op zoek gaan naar een uitweg uit de economische en sociale impasse waar de wereld in verkeert. Op dit moment is dat het meest zichtbaar in de VS, voor een deel omdat tot nu toe de gedachte van het socialisme in dat land niet sterk aanwezig was. De doorbraak van het socialistische gemeenteraadslid Kshama Sawant in Seattle was een indicatie van de radicalisering in delen van de samenleving in de VS.

De doodlopende weg van het kapitalisme is zichtbaar in het onvermogen dat de heersende vertegenwoordigers van dat systeem hebben laten zien in de afgelopen twintig jaar. Zij konden bijna volstrekt ongehinderd hun gang gaan en kijk naar de puinhoop die zij ervan hebben gemaakt. Het liep uit op een enorme ineenstorting in 2008 die leidde tot economische stagnatie op zijn best en tot het enorm vergroten van de tegenstellingen vanwege de vele economische, sociale en milieucrises. Het kapitalistische systeem zit op een doodlopende weg op een moment dat de snelle ontwikkeling van wetenschap en technologie de mensheid enorme mogelijkheden biedt. Het winstsysteem is niet eens in staat om voor iedereen veilig water te produceren en leidt tot enorme ongelijkheden over de hele wereld.

De taak voor socialisten en arbeidersactivisten is niet alleen de opbouw, of wederopbouw van strijdvaardige klassenorganisaties, hoe belangrijk dat ook is. We moeten ook de lessen leren van de afgelopen 125 jaar en ze toepassen op de huidige situatie. Die kunnen als volgt worden samengevat: de eerste sleutel tot verandering in de wereld is het beëindigen van de kapitalistische dictatuur over de economie. En de tweede is het opbouwen van een massabeweging die steun kan winnen voor een duidelijk socialistisch programma, vooral onder arbeiders, armen en jongeren.

Dat is geen abstracte kwestie, maar een zaak van het naar voren brengen van collectieve actie, socialistische ideeën en deelname aan de gevechten die onvermijdelijk in dit systeem van uitbuiting zullen ontstaan. Op deze manier kunnen socialisten een antwoord geven op de vraag: “Wat moet er gebeuren?” en helpen om een massabeweging tot stand te brengen die uiteindelijk de doelstellingen kan realiseren van degenen die de 1^e mei als dag van de arbeid invoerden.

De leden van de groepen en secties van het Comité voor een Arbeidersinternationale (CWI) zullen de 1^e mei 2015 vieren over de hele wereld. De CWI roept arbeiders, werklozen, jongeren en armen op om zich bij ons te voegen in de strijd om een socialistische wereld mogelijk te maken.