Sinds enkele dagen voert extreemrechts lokaal weer demonstraties uit tegen Asielzoekers Centrums (AZC). Hoewel deze protesten niet landelijk georganiseerd zijn, laten hun uitspraken vooral een diepe minachting voor vluchtelingen zien. Personen die deelnemen aan anti-AZC protesten zijn vaak bang gemaakt voor zwarte vluchtelingen. Deze angst is het resultaat van systematisch racisme tegen met name islamitische vluchtelingen, die al drie decennia gestigmatiseerd worden in de kapitalistische media van Nederland. Angst en haat gaan daarbij hand in hand.
Artikel door Jorein Versteege
Waarom is er vluchtelingenhaat?
Vluchtelingenhaat bestaat al decennia. Toen veel Duitse joden in de jaren 30 naar Nederland vluchten, waren er veel Nederlanders tegen hun opvang. Die Duitse joden zouden ”banen inpikken” en daarmee de werkeloosheid onder Nederlandse werkenden hoog houden. Dat is wat rechtse types beweerden en hun haat sloeg aan. Want sinds de grote beurscrash van 1929 was de armoede groot. Ongeveer 17% van alle Nederlanders was werkeloos tussen 1933 en 1940 en moest rondkomen op zeer lage uitkeringen. Dat waren vooral havenarbeiders, bouwvakkers, textielarbeiders en veenarbeiders. De rechtse regering van Hendrikus Colijn voerde een streng bezuinigingsbeleid, wat de armoede juist hoog hield.
In de jaren 60 en 70 kwamen arbeiders uit Turkije en Marokko naar Nederland. Rechtse Nederlanders voerden toen al hetze en haat. Maar de kapitalisten hadden deze arbeiders nodig, daarnaast kregen racisten nog fel weerwoord uit de samenleving. Dit veranderde in de jaren 80 en 90. Door het oprukkende neoliberalisme nam de ongelijkheid toe, men had een zondebok nodig en de islamitische werkenden waren een makkelijke prooi. De grote omslag kwam na 11 september 2001, toen waren alle moslims opeens verdacht. De imperialistische aanvallen op Afghanistan en Irak versterkte de afkeer van het westen onder veel moslims. Ook het institutionele racisme versterkte het gevoel bij Nederlandse moslims dat ze als minderwaardig gezien worden.
Vluchtelingenhaat is nodig onder het kapitalisme om werkenden tegen elkaar op te zetten. Het systeem moet een zondebok hebben en dus keren rechtse populisten zich graag tegen de ”buitenlanders”. Dat waren de joden in de jaren 30, de moslims sinds de jaren 90. Altijd beweert extreemrechts dat de ”buitenlander” het gevaar is. In werkelijkheid is het juist extreemrechts die verdeeldheid, geweld en haat zaait. Bij de moord op Marianne Imke Vaatstra in 1999 kregen Afghaanse vluchtelingen de schuld. De moord op het meisje was een ”typische buitenlandse moord”, aldus types zoals Pim Fortuyn. In 2012 bleek dat een witte christelijke boer; Marianne had verkracht en vermoord, uit lustgevoelens.
25 jaar vluchtelingenhaat sinds 9/11
Sinds 11 september 2001 zijn veel moslims uit landen zoals Afghanistan, Irak, Syrië, Libië, Jemen en Libanon naar het westen gevlucht. Extreemrechts beweerde jaar in, jaar uit dat heel Europa islamitisch zou worden door deze vluchtelingen. Dit leidde ertoe dat witte Nederlanders het foutieve beeld hebben dat moslims ongeveer 15 tot 20% van de bevolking nu uitmaken. Dit is niet correct! Ongeveer 6% van de bevolking wordt gezien als islamitisch en daar vallen dan alle stromingen onder. Dit aantal is al 25 jaar stabiel en dus zullen moslims nooit Nederland kunnen overnemen. Maar dit spookbeeld is verspreidt door extreemrechts, om de angst aan te wakkeren dat als vluchtelingen uit islamitische landen komen, die een ”gevaar” voor de Nederlandse samenleving zouden zijn.
Nederland heeft geen vluchtelingencrisis maar een opvangcrisis. Er is maar één aanmeld locatie en is COA Ter Apel. Deze locatie kan het aantal vluchtelingen niet aan en dus is de spreidingswet ingevoerd. Het duurde helaas 11 maanden voordat die in werking trad (vanaf februari 2024). Probleem is dat veel rechtse gemeentes weigeren om de wet uit te voeren. Door de laksheid van de Nederlandse overheid zitten we anno 2026 nog steeds met een opvangcrisis. Elke keer wanneer gemeentes een tijdelijk AZC willen opzetten, organiseren lokale extreemrechtse groepen protesten. Die zwaaien met oranje-wit-blauwe vlaggen en brullen slogans zoals ”remigratie”. Hangjongeren worden dan ingezet om vuurwerk naar de politie te werpen!
Veel gemeentes capituleren uiteindelijk voor deze anti-AZC demonstraties, uit angst om stemmers te verliezen. Onder invloed van extreemrechts is er onder werkenden en baanlozen afkeer van vluchtelingen. Wanneer er spanningen in de samenleving zijn en politiek links de werkelijke daders niet aanwijzen (de bezittende klasse), kan extreemrechts de proteststemmen kapen. Gevestigd politiek links kan geen socialistisch alternatief bieden. PRO (ex-PvdA/GL), SP en PvdD zijn geen revolutionaire partijen. De SP blijft volledig aan de zijlijn staan en stil rond de opvangcrisis. Dit omdat de linkse populisten hun electoraat denken te halen uit de populistische vijver, terwijl ze alleen maar linkse stemmers hierdoor verloren hebben sinds 2010.
Wat zeggen revolutionair socialisten?
Wij verwerpen de hetze van extreemrechts. Vluchtelingen zijn hier welkom, racisme niet! Wij vinden dat alle gemeentes verplicht moeten worden om een Asielzoekers Centrum te hebben. Zo kunnen de vluchtelingen verspreidt worden en verminderen we ook de kans op sociale problemen. Die worden vaak veroorzaakt door oorlogstrauma’s, geen perspectief, geen privacy en geen werk. Want vluchtelingen mogen niet werken en kunnen dus niet participeren. Indien alle vluchtelingen verspreidt worden en ook mogen werken is er minder kans op onrust. Natuurlijk verdienen ze ook psychologische hulp en privacy. Extreemrechts wil deze oplossingen niet, ze willen conflict en haat. Het is hun taak als hulptroepen van het kapitalisme om de werkende klasse tegen elkaar op te zetten!
Extreemrechts heeft het alleen gemunt op zwarte Afrikaanse, Arabische of Afghaanse vluchtelingen. Je ziet namelijk geen hetze tegen de 120.000 witte Oekraïense vluchtelingen, die sinds 2022 in Nederland wonen (en mogen werken). Dat veel Nederlanders denken dat islamitische vluchtelingen allemaal cadeautjes van de overheid krijgen is een leugen. Social media speelt hier een kwalijke rol, waarbij extreemrechts vrij is om onwaarheden te verspreiden. Ons antwoord moet zijn strijd, solidariteit en socialisme! Strijd tegen de hypocriete racisten die islamitische vluchtelingen haten, solidariteit met iedereen die oorlog en armoede ontvlucht, socialisme is uiteindelijk nodig om een einde te maken aan de oorlogen die vluchtelingen veroorzaken.
Wij zeggen:
- Stop de anti-AZC demonstraties
- Voor eerlijke opvang in het gehele land
- Geef alle vluchtelingen het recht om te werken
- De spreidingswet moet worden nageleefd
- Solidariteit met de slachtoffers van oorlog en imperialisme
- Wie armoede en oorlog ontvlucht is welkom, ongeacht afkomst
- Vluchtelingen zijn niet het probleem, dat is het kapitalisme!
