Spaanse situatie toont falen Europese woningmarkt

Artikelen Europa Recensies Solidariteit

Het verhaal van de 87 jarige Maricarmen Abascal toont de wreedheid van het kapitalisme en waarom het afgeschaft moet worden. De hoogbejaarde vrouw woonde 60 jaar in een sociale huurwoning, totdat die gekocht werd door een investeringsfonds die de huurprijs meteen verhoogde van 500 euro naar 1650 euro. De vrouw kon dat niet betalen. Een rechter gaf het investeringsfonds uiteindelijk toestemming om de vrouw uit haar woning te zetten. De Spaanse kapitalistische staat kon niets doen, want de woningeigenaar heeft het recht om de huur te verhogen en de rechtspraak kiest de kant van de bezitter, echter strijd en solidariteit wonnen het van de kapitalistische hebzucht.

Gevestigd links doet niets voor werkenden en baanlozen

Dat een bejaarde vrouw met een laag pensioen uit haar woning wordt gezet na 60 jaar, toont de wreedheid van woningspeculanten. De Spaanse regering bestaande uit de sociaaldemocratische PSOE en het links populistische SUMAR, falen om werkenden en baanlozen te beschermen tegen de ongelijkheid en uitbuiting. Dat de sociaaldemocraten en linkse populisten niets kunnen doen, komt voort uit hun onvermogen om de kapitalistische machtsstructuren aan te pakken. Daarom kunnen woningspeculanten hun slag slaan en bejaarde mensen uit hun huizen zetten.

Dit is het resultaat van 40 jaar neoliberaal beleid. Ook de sociaaldemocratie ging privatiseringen en deregulering steunen. De Spaanse Socialistische Arbeiders Partij (PSOE) verrechtste enorm en is tegenwoordig een partij in dienst van de liberale sectie van het Spaanse kapitalisme. Dat was niet waarvoor de partij in 1879 was opgericht. Toen was de PSOE nog een marxistische partij die de socialistische revolutie predikte. 100 jaar later in 1979 stapte de PSOE af van het marxisme en begon zich op te werpen als een partij voor de progressieve bourgeoisie in Spanje.

SUMAR is een electorale alliantie van linkse populisten, gematigde stalinisten, groenen en andere burgerlijk linkse groepen. Het is geen socialistisch alternatief, vooral omdat zowel Verenigd Links (rond de Spaanse Communistische Partij) als ook PODEMOS keihard gefaald hebben om de strijd tegen het kapitalisme te voeren. PODEMOS won ooit veel stemmen en had een arbeiderspartij kunnen worden met 500.000 leden (2014). Echter de partijleiding koos voor een kapitalistische regering met de PSOE en vervreemde zich massaal van hun achterban. SUMAR zal ook vervreemd raken, door hun steun aan de structuren die werkenden en baanlozen aanvallen en de rijken van dienst zijn!

Extreemrechts groeit door woede

Ondertussen weet het extreemrechtse VOX meer en meer steun te winnen. Het falen van gevestigd politiek links in het Koninkrijk Spanje, versterkt het extreemrechtse populisme. Met 63.000 leden is VOX groter dan de Spaanse Communistische Partij die slechts 7.000 leden heeft. Dit toont hoezeer de stalinisten gefaald hebben om een socialistisch alternatief neer te zetten. De wooncrisis is ook een groot probleem. Er is een tekort aan 500.000 woningen en VOX geeft natuurlijk buitenlanders de schuld. Maar de schuldigen zijn de kapitalisten, die geen winst zagen in de bouw van sociale huurwoningen. Daarnaast is het lucratiever om woningen leeg te laten staan om de vraagprijs te doen verhogen.

De woede onder de Spaanse bevolking is meer dan terecht. Die kwam de 87 jarige vrouw massaal te hulp. Het was deze massieve solidariteit van werkenden die haar de overwinning brachten. Het hebzuchtige investeringsfonds is nu akkoord gegaan met een huurprijs die 30% is van haar maandelijkse pensioen. Strijd en solidariteit zijn essentieel om het kapitalisme te bevechten en dat zal niet van VOX komen die de woede juist richt tegen de sociaal zwakkeren, de vrouwen, de migranten, queer mensen en linkse personen zonder enige macht!

Hoe kunnen werkenden winnen in zaken wonen?

Ook in Nederland is er woningnood. De overheid faalt en de markt wil niet bouwen. Rechtse partijen geven de stikstof crisis de schuld en overheidsregels. Feit is echter dat de markt jaren de tijd heeft gehad om betaalbare woningen te bouwen en dat niet deed. ChatGPT zegt daarover: ’’Het is ontstaan doordat de woningbouw jarenlang onvoldoende meegroeide met de vraag. De financiële crisis, beperkte investeringsruimte van woningcorporaties, lange procedures en stijgende kosten hebben elkaar daarbij versterkt’’

In andere woorden: ’’De markt werkt niet mee met de vraag van de gemeenschap’’. Daar ligt de kern van het probleem, omdat de markt niet werkt in het belang van de gemeenschap, maar enkel in het belang van diens bezitters, de kapitalisten. Als die geen winsten zien, wordt er niets gedaan. Pas er geld te verdienen valt willen de kapitalisten investeren en bouwen. Daarom zeggen wij dat het kapitalisme niet werkt voor ons, natuurlijk wel voor die klein groep bezitters die wel rijk wordt door het bezit van grote bedrijven.

Kapitalistische politici zeggen dat we ons moeten onderwerpen aan de markt. De neoliberale mentaliteit was: deregulering, privatisering en minder regeltjes zodat de markt zijn werk kan doen. Probleem is dat de markt dat enkel doet voor hun eigenaren en niet voor de miljoenen werkenden en baanlozen die onze gemeenschap draaiend houden. Daarom is de kloof tussen politici en de gemeenschap zo groot geworden. Doordat politici leven op een bovenmodaal salarissen (€ 10.130 bruto per maand voor Tweede Kamer leden), leven ze in een wereld die gelijk is aan die van de bezittende klasse, niet de werkende klasse!

Wij zeggen daarom het volgende:

  • De markt faalt, de overheid faalt, we kunnen niet op hun vertrouwen
  • We hebben democratische controle nodig over onze economie
  • Dat kan niet onder het huidige economische systeem
  • Daarom eisen we de nationalisatie van de bouwsector onder democratische controle
  • We hebben een groot bouwplan nodig voor sociale huurwoningen
  • We eisen de nationalisatie van alle woningcorporaties onder controle van raden van huurders
  • Onteigening van alle woningspeculanten en huisjesmelkers
  • Voor een socialistische arbeiderspartij die aandurft wat gevestigd links niet aandurft
  • Voor de heerschappij van de werkende klasse in alle Europese landen